статья

Президенты Казахстана и Туркменистана провели переговоры

Жаңалықтар

Надежность цитирования достаточная опора Человек или должность Президентский корпус Дата события 25 ноября 2025 В документе достаточно тезисов для уверенной работы, хотя часть формулировок может быть новостным пересказом.

Рабочий вывод

Что важно в документе

3 сигнала
Оценка

Токаев назвал Туркменистан стратегическим партнером и братским государством.

Оценка

Токаев подчеркнул общность истории, языка и культуры двух народов.

Оценка

Токаев отметил успешное развитие торговли и экономического взаимодействия.

Касым-Жомарт Токаев приветствовал Сердара Бердымухамедова, прибывшего в Казахстан с государственным визитом. Переговорам на высшем уровне предшествовала торжественная церемония встречи в Акорде. Главы государств представили друг другу членов официальных делегаций. Начальник почетного караула отдал приветственный рапорт. После исполнения национальных гимнов состоялась встреча президентов. Касым-Жомарт Токаев отметил, что Туркменистан является стратегическим партнером и братским государством Казахстана. – Нас объединяют многовековая дружба, историческое прошлое, язык и культура. Торговля между нашими государствами успешно развивается, как и другие виды экономического взаимодействия, а также культурно-гуманитарное сотрудничество. Есть основания выразить полное удовлетворение объемами и качеством сотрудничества между нашими странами. Это сотрудничество носит стратегический характер, но в то же время нужно двигаться вперед. В повестке дня стоят очень важные вопросы, которые найдут сегодня решение, – сказал он. В свою очередь Сердар Бердымухамедов поблагодарил Касым-Жомарта Токаева за приглашение посетить Республику Казахстан с государственным визитом и оказанное гостеприимство. – Позвольте также передать Вам теплые слова от имени Национального лидера туркменского народа уважаемого Гурбангулы Мяликгулыевича Бердымухамедова. Также хотел бы отметить, что отношения между Туркменистаном и Республикой Казахстан развиваются на принципах дружбы, братства и добрососедства и охватывают широкий спектр взаимодействия в политико-дипломатической, торгово-экономической и культурно-гуманитарной сферах, – отметил Президент Туркменистана. Затем переговоры продолжились в расширенном составе с участием делегаций двух стран. В ходе встречи были обсуждены приоритетные направления двустороннего сотрудничества. В частности, были рассмотрены вопросы торгово-экономического и культурно-гуманитарного взаимодействия, транспортно-логистического взаимодействия. Особое внимание было уделено реализации совместных проектов в сферах энергетики, промышленной кооперации, сельского хозяйства, IT, образования и медицины. Касым-Жомарт Токаев выразил признательность Президенту Сердару Бердымухамедову за то, что он принял приглашение посетить Астану с государственным визитом. – Казахи и туркмены издавна являются родственными народами, связанными крепкими узами дружбы. Нас объединяют общая история, созвучные стремления и близкие культурно-духовные ценности. Мы придаем особое значение всестороннему развитию сотрудничества с Туркменистаном в духе добрососедства и взаимной поддержки. Совместными усилиями мы готовы уверенно двигаться к светлому будущему. Убежден, что стратегическое партнерство будет и дальше укрепляться во благо наших братских народов, – заявил Глава государства. Президент Казахстана отметил, что между двумя странами налажены активные и продуктивные контакты на всех уровнях. Ведется работа между правительствами, укрепляются межведомственные связи. Наши государства также результативно взаимодействуют в рамках многосторонних структур. По словам Главы государства, Астану и Ашхабад объединяют общее видение и схожие подходы к развитию ситуации по многим вопросам региональной и международной повестки. Особое внимание в ходе переговоров Касым-Жомарт Токаев уделил торгово-экономическому взаимодействию. За последние пять лет объем взаимной торговли увеличился более чем в четыре раза и превысил полмиллиарда долларов. По мнению Президента, важный вклад в укрепление экономических связей вносят около 140 компаний с участием туркменского капитала, успешно работающих в Казахстане. Объем казахстанских инвестиций в экономику Туркменистана превысил 120 млн долларов. Глава государства отметил поступательное расширение культурно-гуманитарных связей. Президент напомнил о проведении перекрестных Дней культуры Казахстана и Туркменистана, а также открытии памятников выдающимся деятелям, внесшим значимый вклад в духовно-культурное наследие двух народов. Сердар Бердымухамедов заявил, что Туркменистан и Казахстан являются стратегическими партнерами в Центральной Азии. – Наши государства соединяют общность исторических корней, духовная близость культурных ценностей, а также традиции и обычаи, бережно хранимые и передаваемые из поколения в поколение. В политико-дипломатической сфере Туркменистан и Казахстан осуществляют конструктивное взаимодействие по актуальным вопросам глобальной повестки по обеспечения мира, безопасности, укреплению энергетической стабильности, развитию транспортной взаимосвязанности, достижению целей устойчивого развития и противодействию изменению климата, – сказал он. В завершение Касым-Жомарт Токаев подчеркнул, что визит Президента Туркменистана в нашу страну откроет новую страницу двустороннего сотрудничества и придаст дополнительный импульс укреплению дружбы и стратегического партнерства. По итогам переговоров Касым-Жомарт Токаев и Сердар Бердымухамедов подписали Совместное заявление. В присутствии глав государств члены официальных делегаций обменялись следующими межправительственными и межведомственными документами: Соглашение о сотрудничестве в культурно-гуманитарной сфере между Правительством Республики Казахстан и Правительством Туркменистана; Соглашение о сотрудничестве в области миграции между Правительством Республики Казахстан и Правительством Туркменистана; Соглашение об информационном взаимодействии в сфере пенсионного обеспечения между Министерством труда и социальной защиты населения Республики Казахстан и Министерством труда и социальной защиты населения Туркменистана; Меморандум о взаимопонимании и сотрудничестве в правовой сфере между Министерством юстиции Республики Казахстан и Министерством юстиции Туркменистана; Меморандум о взаимопонимании между Министерством сельского хозяйства Республики Казахстан и Министерством сельского хозяйства Туркменистана по сотрудничеству в области ветеринарии; Меморандум о взаимопонимании между Национальным аграрным научно-образовательным центром Министерства сельского хозяйства Республики Казахстан и Научно-исследовательским институтом зерновых культур Министерства сельского хозяйства Туркменистана; План совместных действий по дальнейшему расширению сотрудничества в сфере транспорта между Республикой Казахстан и Туркменистаном на 2026-2027 годы; План основных мер по развитию сотрудничества между Министерством здравоохранения Республики Казахстан и Министерством здравоохранения и медицинской промышленности Туркменистана на 2026-2027 годы; Меморандум между акиматом Мангистауской области Республики Казахстан и хякимликом Балканского велаята Туркменистана о взаимопонимании в области развития торгово-экономического, научно-технического и культурно-гуманитарного сотрудничества; Меморандум о сотрудничестве в области науки между Национальной академией наук Республики Казахстан при Президенте Республики Казахстан и Академий наук Туркменистана; Соглашение о сотрудничестве в информационной сфере между РГП на ПХВ «Телерадиокомплекс Президента Республики Казахстан» Управления делами Президента Республики Казахстан и Государственным комитетом Туркменистана по телевидению, радиовещанию и кинематографии.

Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстанға мемлекеттік сапармен келген Сердар Бердімұхамедовке ықылас танытып, ризашылық білдірді.

Жоғары деңгейдегі келіссөздерге дейін Ақордада Түрікменстан Президентін салтанатты қарсы алу рәсімі өтті. Мемлекеттер басшылары бір-біріне ресми делегация мүшелерін таныстырды. Құрмет қарауылының бастығы рапорт берді. Екі елдің әнұрандары шырқалған соң президенттер келіссөз өтетін залға барды.

Қасым-Жомарт Тоқаев еліміз Түрікменстанды стратегиялық серіктес және бауырлас мемлекет санайтынын жеткізді.

– Бізді ғасырлардан жалғасып келе жатқан достық, ортақ тарих, тіл мен мәдениет біріктіреді. Мемлекеттеріміз арасындағы сауда-саттық, экономикалық ықпалдастықтың басқа да түрлері және мәдени-гуманитарлық байланыстар қарқынды дамып келеді. Екі ел серіктестігінің ауқымы мен сапасына көңіліміз толады деп айтуға негіз бар. Бұл ынтымақтастық стратегиялық сипатқа ие. Дегенмен алға қадам басу қажет. Күн тәртібінде өте маңызды мәселелер тұр. Бүгін олардың шешімін бірлесіп табамыз деп ойлаймын, – деді Қазақстан Президенті.

Сердар Бердімұхамедов Қазақстан Республикасына мемлекеттік сапармен келуге шақырғаны және қонақжайлық танытқаны үшін Қасым-Жомарт Тоқаевқа алғыс айтты.

– Сізге түрікмен халқының Ұлт көшбасшысы, құрметті Гурбангулы Мяликгулыевич Бердімұхамедовтің сәлемі мен ізгі тілегін жеткізуге рұқсат етіңіз. Бүгінде Түрікменстан мен Қазақстанның қарым-қатынасы достық, бауырластық және тату көршілік қағидаттары негізінде дамып келеді. Өзара ықпалдастығымыз саяси-дипломатиялық, сауда-экономикалық және мәдени-гуманитарлық салаларды қамтиды, – деді Түрікменстан Президенті.

Бұдан кейін келіссөздер екі ел делегацияларының қатысуымен кеңейтілген құрамда жалғасты.

Әңгімелесу барысында мемлекеттер басшылары екіжақты ынтымақтастықтың басым бағыттарын талқылады. Атап айтқанда, сауда-экономикалық, мәдени-гуманитарлық және көлік-логистикалық ықпалдастық мәселелері қарастырылды. Энергетика, өнеркәсіп кооперациясы, ауыл шаруашылығы, IT, білім беру және медицина салаларындағы бірлескен жобаларды іске асыруға баса назар аударылды.

Қасым-Жомарт Тоқаев шақыруын қабыл алып, Астанаға мемлекеттік сапармен келгені үшін Сердар Бердімұхамедовке алғыс айтты.

– Қазақ пен түрікмен – ежелден достығы жарасқан туыс халықтар. Біздің тарихымыз және мақсат-мұратымыз – ортақ, мәдени-рухани құндылықтарымыз – бір. Біз Түрікменстанмен ынтымақтастықты тату көршілік және өзара қолдау рухында барынша нығайтуға айрықша мән береміз. Жарқын болашаққа бірге қадам басу үшін күш жұмылдырамыз. Бауырлас халықтарымыздың игілігі үшін стратегиялық серіктестікті нығайта түсеміз. Мен бұған кәміл сенемін, – деді Мемлекет басшысы.

Қазақстан Президенті екі ел арасында барлық деңгейде белсенді әрі табысты байланыс орнағанын атап өтті. Үкіметтеріміз жүйелі жұмыс жүргізіп, ведомствоаралық байланыс нығайып келеді. Елдеріміз көпжақты құрылымдар аясында нәтижелі қарым-қатынас жасайды.

Мемлекет басшысының айтуынша, Астана мен Ашхабадтың өңірлік, халықаралық күн тәртібіндегі көптеген мәселе бойынша көзқарастары мен ұстанымдары ұқсас.

Қасым-Жомарт Тоқаев келіссөздер барысында сауда-экономикалық ықпалдастыққа айрықша назар аударды. Соңғы 5 жылда өзара сауда көлемі 4 еседен асып, жарты миллиард долларға дейін ұлғайды.

Қазақстанда түрікмен капиталы бар 140-қа жуық компания табысты жұмыс істейді. Осы арқылы аталған кәсіпорындар экономикалық байланысты нығайтуға зор үлес қосып келеді. Қазақстанның Түрікменстанға құйған инвестициясы 120 миллион доллардан асты.

Мемлекет басшысы мәдени-гуманитарлық байланыстың даму қарқынына тоқталды. Президент екі елдің мәдениет күндерін алма-кезек өткізу, көрнекті қайраткерлердің ескерткіштерін ашу шаралары қос халықтың мәдени-рухани мұрасына айтарлықтай үлес қосады деп санайды.

Сердар Бердімұхамедов Қазақстан мен Түрікменстанды Орталық Азиядағы стратегиялық серіктес мемлекеттер деп атады.

– Мемлекеттерімізді ұрпақтан ұрпаққа аманат болып, көзіміздің қарашығындай сақтап келе жатқан ортақ тарихи тамырластық, мәдени-рухани ұқсастық, салт-дәстүріміздің жақындығы секілді құндылықтар біріктіреді. Саяси-дипломатиялық салада Түрікменстан мен Қазақстан жаһандық күн тәртібіндегі өзекті мәселелер бойынша сындарлы ықпалдастық орнатқан. Атап айтқанда, бейбітшілік пен қауіпсіздікті сақтау, энергетикалық тұрақтылықты нығайту, көлік байланысын ілгерілету, орнықты даму мақсаттарына қол жеткізу және климат өзгерісіне қарсы күрес мәселелері бойынша ұстанымдарымыз ортақ, – деді Түрікменстан Президенті.

Кездесу соңында Мемлекет басшысы Түрікменстан Президентінің елімізге сапары екіжақты ынтымақтастықтың жаңа кезеңіне жол ашып, достық пен стратегиялық серіктестікті нығайтуға тың серпін беретініне тоқталды.

Келіссөздер қорытындысы бойынша Қасым-Жомарт Тоқаев пен Сердар Бердімұхамедов Бірлескен мәлімдемеге қол қойды.

Мемлекеттер басшыларының қатысуымен ресми делегация мүшелері мынадай үкіметаралық және ведомствоаралық құжаттарды алмасты:

1. Қазақстан Республикасы Үкіметі мен Түрікменстан Үкіметі арасында мәдени-гуманитарлық сала бойынша ынтымақтастық туралы келісім;

2. Қазақстан Республикасы Үкіметі мен Түрікменстан Үкіметі арасында көші-қон саласындағы ынтымақтастық туралы келісім;

3. Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі мен Түрікменстанның Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі арасында зейнетақымен қамтамасыз ету саласы бойынша ақпараттық ықпалдастық туралы келісім;

4. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігі мен Түрікменстанның Әділет министрлігі арасында құқықтық саладағы өзара түсіністік және ынтымақтастық туралы меморандум;

5. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі мен Түрікменстанның Ауыл шаруашылығы министрлігі арасында ветеринария саласы бойынша ынтымақтастық жөніндегі өзара түсіністік туралы меморандум;

6. Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі Ұлттық аграрлық ғылыми білім беру орталығы мен Түрікменстанның Ауыл шаруашылығы министрлігі Астық дақылдары ғылыми-зерттеу институты арасындағы өзара түсіністік туралы меморандум;

7. Қазақстан Республикасы мен Түрікменстан арасында көлік саласындағы ынтымақтастықты одан әрі кеңейту жөніндегі 2026-2027 жылдарға арналған бірлескен іс-қимыл жоспары;

8. Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі мен Түрікменстанның Денсаулық сақтау және медициналық өнеркәсіп министрлігі арасындағы ынтымақтастықты дамытудың 2026-2027 жылдарға арналған негізгі іс-шаралар жоспары;

9. Қазақстан Республикасы Маңғыстау облысы әкімдігі мен Түрікменстанның Балқан уәлаяты әкімшілігі арасында сауда-экономикалық, ғылыми-техникалық және мәдени-гуманитарлық ынтымақтастықты дамыту саласындағы өзара түсіністік туралы меморандум;

10. Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Ұлттық ғылым академиясы мен Түрікменстанның Ғылым академиясы арасында ғылым саласы бойынша ынтымақтастық туралы меморандум;

11. Қазақстан Республикасы Президенті Іс басқармасының «Қазақстан Республикасы Президентінің телерадиокешені» ШЖҚ РМК мен Түрікменстанның Телевизия, радио хабар тарату және кинематография жөніндегі мемлекеттік комитеті арасында ақпараттық сала бойынша ынтымақтастық туралы келісім.