В Казахстане усиливают поддержку отечественных производителей: внедряются новые инструменты продвижения товаров
Елімізде ішкі тауар айналымының көлемі 36,2 трлн теңгеге жетті — Сауда және интеграция министрлігі
Kazakhstan Strengthens Support for Domestic Producers: New Tools for Product Promotion Are Being Introduced
Паспорт доказательности qazvision:document:3269 · e0ceb4238041
SHA-256 опубликованного текстового слоя: e0ceb42380412623dd3dbfd8a146ea3bf70ab90f2ccf68c73a43f125fe8e23c5
qazvision:citation:document:M11-2026-A03
Ревизия корпусаb9ac88562e0695c2
История изменений
Источник: опубликованные тезисы Qaz.Vision Открыть тезисы
Рабочий вывод
Что важно в документе
Законодательно закреплены минимальные доли полочного пространства для отечественных товаров: 50% для продовольственных и 30% для непродовольственных.
Ведется работа по расширению перечня товарных категорий, на которые распространяется требование о минимальной доле полочного пространства.
04 Август 2026, 11:40 В Казахстане усиливают поддержку отечественных производителей: внедряются новые инструменты продвижения товаров В Казахстане продолжается работа по расширению присутствия отечественной продукции в торговых сетях и на электронных площадках. Для этого внедряются современные маркетинговые инструменты, создаются дополнительные возможности для казахстанских производителей, совершенствуются правила взаимодействия с торговыми сетями и развивается цифровая инфраструктура. О принимаемых мерах на заседании Правительства доложил министр торговли и интеграции РК Арман Шаккалиев. Он отметил, что по итогам первого полугодия объем внутреннего товарооборота достиг 36,2 трлн тенге. Рост составил 15,3%. Основной вклад обеспечен продовольственным сегментом. Его рост составил почти 30%. Укрепляются позиции отечественных АПК производителей и на внешних рынках. За январь-май экспорт продовольствия вырос на 34,4% и достиг $1,6 млрд. Одновременно снижается зависимость внутреннего рынка от критического импорта. Его доля сократилась до 14,7%, что свидетельствует о расширении внутреннего спроса на отечественную продукцию. Сегодня Казахстан полностью обеспечивает внутренний спрос по большинству базовых продуктов. Самообеспеченность свыше 100% по подсолнечному маслу, муке, рису, картофелю, луку, моркови, макаронным изделиям, говядине и баранине. Что касается непродовольственного сектора, то за 5 месяцев экспорт несырьевых товаров увеличился на 12% и составил свыше $10 млрд. Импорт вырос на 4,4%,. «Внутренний рынок Казахстана остается главным источником спроса для отечественных производителей. В этом направлении министерством торговли последовательно реализуются меры по расширению присутствия отечественной продукции на внутреннем рынке. С учетом мер государственной поддержки законодательством предусмотрено выделение не менее 50% полочного пространства для отечественных продовольственных товаров, и не менее 30 % для непродовольственных товаров», — отметил Арман Шаккалиев. По данным ведомства, разработаны дополнительные правовые изменения, которые исключат формальное исполнение этих требований. Доля отечественной продукции будет обеспечиваться в каждой товарной категории и подкатегории. Это позволит увеличить представленность отечественной продукции в каждом товарном сегменте. Для повышения узнаваемости отечественные товары размещаются в наиболее востребованных зонах торгового зала и обозначаются знаком «Сделано в Казахстане». Для «новых производителей» предусмотрены полки для стартапов и «зеленые прилавки». Аналогичные требования внедряются на отечественных электронных торговых площадках, таких как Kaspi, Halyk Market, Clever, TEEZ и др. Обеспечен равный доступ отечественных производителей к торговой инфраструктуре. Законом запрещен необоснованный отказ торговых сетей в заключении договоров поставки с отечественными производителями. Урегулирован вопрос арендных отношений. Для крупных торговых объектов и рынков установлены прозрачные правила формирования арендной платы. Ее пересмотр ограничен не чаще одного раза в год. До конца года планируется запустить цифровую платформу QazTrade Retail, которая напрямую соединит отечественных производителей с торговыми сетями. Обеспечена прямая реализация продукции фермеров через сельскохозяйственные ярмарки. Ежегодно по стране проводится более 10 тыс. ярмарок. Отечественным производителям торговые места на сельскохозяйственных ярмарках предоставляются бесплатно. «Совместно с Национальным аналитическим центром внедрены современные инструменты потребительского маркетинга для продвижения отечественной продукции. Пилотный проект по продвижению казахстанского сыра реализуется во всех регионах страны в сорока крупных республиканских, таких как Магнум, Анвар, Смолл, и региональных торговых сетях. Только за первый месяц реализации пилота продажи казахстанского сыра выросли на 7%. В настоящее время определяется перечень следующих товарных категорий для его масштабирования», — подчеркнул Арман Шаккалиев. Отмечено, что важным направлением поддержки отечественного производства является совершенствование системы технического регулирования. Усилена работа Ситуационного штаба. Объединены действия всех контрольных органов. Определены 11 приоритетных товарных групп, по которым применяются усиленные меры государственного контроля. С начала года на границе досмотрено порядка 13 тыс. единиц автотранспорта. Проведены контрольные закупки порядка 13 тыс. образцов продукции. Из них порядка 1,8 тыс. проб не соответствовали требованиям. Отменено свыше 1,1 тыс. сертификатов соответствия. Отдельное направление – использование национальных стандартов для защиты отечественного производителя, государственных закупок и продвижения продукции на экспорт. Практические результаты уже есть. В строительной отрасли новый стандарт на цемент позволил увеличить выпуск отечественной продукции в 1,5 раза. Такая же работа проведена по камнеобработке, панелям и полимерным трубам. В аграрном секторе введены стандарты «Халал». Они разработаны с учетом требований рынков ОАЭ и Турции. Это расширило доступ отечественной мясной продукции на рынки Персидского залива и Ближнего Востока. За два года ее экспорт вырос на 50% и достиг порядка $170 млн. Для эффективного продвижения казахстанских товаров на базе Национального каталога товаров формируется единая цифровая система сквозной прослеживаемости товаров «Цифровое зеркало торговли». На сегодня классифицировано 85 тыс. видов товаров и услуг, в национальном каталоге товаров зарегистрировано 67,7 тыс. пользователей и оцифровано 30 млн товаров. Каталог уже интегрирован с информационными системами Министерства финансов: портал государственных закупок, электронные счета-фактуры, таможенная система «Кеден», операторами фискальных данных, системой «1С», а также с торговыми сетями и маркетплейсами. Завершается его интеграция с Реестром отечественных товаропроизводителей. «Тем самым мы получаем полную базу казахстанских товаров. Это позволит получать объективную информацию о движении товаров, динамике цен, доле отечественной продукции на внутреннем рынке, адресно применять меры государственной поддержки. Прототип уже разработан, ведется подготовка к промышленной эксплуатации», — пояснил Арман Шаккалиев. Согласно озвученным данным, за 5 месяцев текущего года экспорт несырьевых товаров вырос на 14,5% и составил $11,8 млрд. Сегодня на экспорт поставляется около 44% произведенных в стране товаров. Приоритетом является усиление поддержки экспорта и расширение географии поставок. Прежде всего в страны ЕАЭС, Центральной Азии, Ближнего Востока, Европы и Китая. Для этого ежегодно проводится порядка 10 торгово-экономических миссий с участием более 300 казахстанских экспортеров. Для взращивания новых экспортеров 120 компаний ежегодно проходят программу экспортной акселерации. Последовательно расширяются финансовые меры поддержки. Только за первое полугодие объем страховой поддержки Экспортно-кредитного агентства превысил 400 млрд тенге. До конца года он будет увеличен до 1,2 трлн тенге. Ежегодно порядка 6 млрд тенге направляется на возмещение логистических затрат экспортеров. Главный результат – меняется структура экспорта. За последние пять лет экспорт продукции высокого передела вырос в 2,5 раза – с 4,2 до $11,1 млрд . Его доля в структуре несырьевого экспорта достигла 38,8%. Следующий этап – продвижение готовой продукции на внешние рынки. Для этого прорабатывается новая мера поддержки по размещению отечественной продукции на полках крупнейших зарубежных торговых сетей, таких как Lulu Hypermarket, Carrefour, Gross, Panda, Spinneys и др. Стратегическая задача Министерства – укрепить позиции казахстанских товаров на внутреннем рынке, создав прочную основу для роста несырьевого экспорта и увеличения выпуска продукции с высокой добавленной стоимостью. #Заседание Правительства #Минторговли #Торговля Оставайтесь в курсе событий Премьер-министра и Правительства Казахстана — подписывайтесь на официальный Telegram-канал Подписаться
04 Тамыз 2026, 11:40
ҚР сауда және интеграция министрі Арман Шаққалиев Үкімет отырысында сауда саласының дамуы туралы баяндады. Ол бірінші жартыжылдықтың қорытындысы бойынша ішкі тауар айналымының көлемі 15,3%-ға өсіп, 36,2 трлн теңгеге жеткенін хабарлады.
Негізгі өсім азық-түлік сегменті есебінен қамтамасыз етілді. Оның өсімі шамамен 30%-ды құрады.
«Бірінші жарты жылдың қорытындысы бойынша ішкі тауар айналымының көлемі 36,2 трлн теңгені құрап, 15,3%-ға өсті. Негізгі Өсім азық-түлік сегменті есебінен қамтамасыз етілді. Оның өсімі шамамен 30%-ды құрады. Отандық агроөнеркәсіп өндірушілерінің сыртқы нарықтағы ұстанымдары да нығаюда. Қаңтар–мамыр айларының қорытындысы бойынша азық-түлік экспорты 34,4%-ға өсіп, $1,6 млрд-ты құрады. Сонымен қатар импортқа тәуелділік төмендеді. Оның үлесі 14,7%-ға дейін қысқарды. Бүгінде Қазақстан ең қажетті өнімдермен ішкі сұранысты қамтамасыз етеді. Күнбағыс майы, ұн, күріш, картоп, пияз, сәбіз, макарон өнімдері, сиыр және қой еті бойынша 100% қамтылған. Азық-түлікке жатпайтын секторға келсек, бес айдың қорытындысы бойынша шикізаттық емес тауарлар экспорты 12% өсіп, $10 млрд-тан асты. Ал импорт көлемі 4,4%-ға ғана өсті. Қазақстанның ішкі нарығы отандық өндірушілер үшін сұраныстың басты көзі болып қала береді. Сауда министрлігі ішкі нарықта отандық өнімнің үлесін кеңейту жөніндегі шараларды жүзеге асыруда. Мемлекеттік қолдау шараларын ескере отырып, заңнамада отандық азық-түлік тауарлары үшін сөре кеңістігінің кемінде 50%-ын, ал азық-түлікке жатпайтын тауарлар үшін кемінде 30%-ын бөлу көзделген», — деді Арман Шаққалиев.
Министрдің сөзінше қосымша құқықтық өзгерістер әзірленген. Отандық өнімнің үлесі әрбір тауар санатында қамтамасыз етіледі. Бұл қазақстандық өнімнің ұсынылуын арттыруға мүмкіндік береді. Отандық тауарлар сауда орындарының ең сұранысқа ие сөрелерінде орналастырылып, «Қазақстанда жасалған» белгісімен таңбаланады. Бұл отандық тауарларға сұранысты арттырады. Оған қоса «Жаңа өндірушілер» үшін сөрелер мен «жасыл сөрелер» көзделген. Осыған ұқсас талаптар Kaspi, Halyk Market, Clever, TEEZ және тағы басқа отандық электрондық сауда алаңдарында енгізілуде. Заңмен сауда желілерінің отандық өндірушілермен жеткізу шарттарын жасасудан негізсіз бас тартуы тыйым салынды. Сауда желілерімен жыл сайын меморандумдар жасалады. Онда отандық өнімді ілгерілету жөніндегі нақты міндеттемелер қамтылған.
Ірі сауда объектілері мен базарлар үшін жалдау ақысын қалыптастырудың ашық ережелері белгіленді. Оны жылына бір рет ғана қайта қарауға болады. Жыл соңына дейін отандық өндірушілерді сауда желілерімен тікелей байланыстыратын QazTrade Retail цифрлық платформасын іске қосу жоспарланған. Ел бойынша жыл сайын 10 мыңнан астам жәрмеңке өткізіледі. Жыл басынан бері 4 600 жәрмеңке өткізілген. Отандық өндірушілерге ауыл шаруашылығы жәрмеңкелеріндегі сауда орындары тегін беріледі. Ұлттық талдау орталығымен бірлесіп, отандық өнімді ілгерілету үшін тұтынушылық маркетингтің заманауи құралдары енгізілді. Қазақстандық ірімшікті ілгерілету жөніндегі пилоттық жоба барлық өңірде Магнум, Анвар, Смолл сияқты қырық ірі республикалық және өңірлік сауда желісінде жүзеге асырылуда. Пилоттық жоба алғашқы айда нәтиже беріп, қазақстандық ірімшіктің сатылымы 7%-ға өсті. Қазіргі уақытта пилоттық жобаның ауқымын кеңейту үшін жаңа тауар санаттарының тізбесі айқындалуда. Отандық өндірісті қолдаудың маңызды бағыты техникалық реттеу жүйесін жетілдіру болып саналады.
«Ахуалдық штабтың жұмысы күшейтілді. Барлық бақылау органдарының іс-қимылы біріктірілді. Мемлекеттік бақылау күшейтілетін 11 басым тауар тобы айқындалды. Жыл басынан бері шекарада шамамен 13 мың автокөлік бірлігі тексерілді. 13 мың өнім үлгісіне / бақылау сатып алулары жүргізілді. Нәтижесінде 1800 сынама талаптарға сәйкес келмеді, 1100-ден астам сәйкестік сертификаты жойылды. Ұлттық стандарттар отандық өндірушілерді қорғау үшін қолданылады. Жаңа стандарттың арқасында цемент өнімінің өндірісі бір жарым есеге артты. Дәл осындай жұмыс тас өңдеу, панельдер мен полимерлік құбырлар бойынша жүргізілді. Аграрлық секторда «Халал» стандарттарды енгізе отырып, отандық ет өнімінің экспорты екі жылда 50%-ға өсіп, шамамен $170 млн-ға жетті», — деді министр.
Тауарларды толық қадағалау үшін ұлттық тауарлар каталогының базасында «Сауданың цифрлық айнасы» бірыңғай цифрлық жүйесі қалыптастырылуда. Ұлттық тауарлар каталогына 85 мың тауар мен көрсетілетін қызмет түрі енгізілген, 67,7 пайдаланушы тіркелген және 30 млн тауар цифрландырылған. Ұлттық каталог мемлекеттік сатып алу порталымен, электрондық шот-фактуралар, кедендік, «1С» жүйесімен, сондай-ақ сауда желілерімен және маркетплейстермен интеграцияланған. Отандық тауар өндірушілердің тізілімімен интеграциялау аяқталуға жақын. Осының нәтижесінде қазақстандық тауарлардың толыққанды дерекқоры қалыптасады. Бұл тауарлар қозғалысы, баға динамикасы, ішкі нарықтағы отандық өнімнің үлесі туралы объективті ақпарат алуға және мемлекеттік қолдау шараларын атаулы түрде қолдануға мүмкіндік береді.
«Прототип әзірленді, оны өнеркәсіпте пайдалануға енгізу дайындығы жүргізілуде. Биылғы жылдың бес айында шикізаттық емес тауарлар экспорты 14,5%-ға артып, $11,8 млрд-қа жетті. Қазақстанда өндірілген тауарлардың шамамен 44%-ы экспортталады. Экспортты қолдауды күшейту және жеткізілім географиясын кеңейтуде ең алдымен Еуразиялық Экономикалық Одақ, Орталық Азия, Таяу Шығыс, Еуропа және Қытай елдеріне басымдық береміз. Жыл сайын 300-ден астам қазақстандық экспорттаушының қатысуымен шамамен 10 сауда-экономикалық миссия өткізіледі. Жаңа экспорттаушыларды өсіру үшін жыл сайын 120 компания экспорттық акселерация бағдарламасынан өтеді», — деді министр.
Қаржылық қолдау шаралары кеңеюде. Бірінші жартыжылдықта ғана Экспорттық-кредиттік агенттіктің сақтандыру қолдауының көлемі 400 млрд теңгеден асты. Жыл соңына дейін ол 1,2 трлн теңгеге дейін ұлғайтылады. Жыл сайын шамамен 6 млрд теңге экспорттаушылардың логистикалық шығындарын өтеуге бағытталады. Нәтижесінде экспорт құрылымы өзгеруде. Соңғы бес жылда жоғары өңделген өнім экспорты екі жарым есеге өсіп, $11,1 млрд-ты құрады. Оның шикізаттық емес экспорт құрылымындағы үлесі 38,8%-ға жетті. Келесі кезең – дайын өнімді сыртқы нарыққа ілгерілету. Ол үшін отандық өнімді Lulu Hypermarket, Carrefour, Gross, Panda, Spinneys және тағы басқа ірі шетелдік сауда желілерінің сөрелеріне орналастыру жөніндегі жаңа қолдау шарасы пысықталуда. Министрліктің стратегиялық міндеті – қазақстандық тауарлардың ішкі нарықта нығайтып, олардың сыртқы нарықтарға шығуына және жоғары қосылған құны бар өнім өндірісінің өсуіне жағдай жасау. Сауда саясаты мен мемлекеттік қолдау шаралары бұдан әрі де отандық өндірісті дамытуға бағытталады.
Қазақстанның Премьер-министрі мен Үкіметі жаңалықтарынан хабардар болыңыз — ресми Telegram-каналға жазылыңыз
04 August 2026, 11:40
In Kazakhstan, work continues to expand the presence of domestic products in retail chains and on electronic platforms. To this end, modern marketing tools are being introduced, additional opportunities are being created for Kazakhstani producers, the rules of interaction with retail chains are being improved, and digital infrastructure is being developed. Measures being taken were reported at the Government session by Minister of Trade and Integration of the Republic of Kazakhstan Arman Shakkaliyev.
He noted that, based on the results of the first half of the year, the volume of domestic trade turnover reached 36.2 trillion tenge. Growth amounted to 15.3%. The main contribution was provided by the food segment. Its growth amounted to almost 30%. The positions of domestic agro-industrial complex producers are also strengthening in external markets. In January–May, food exports grew by 34.4% and reached $1.6 billion. At the same time, the domestic market’s dependence on critical imports is decreasing. Its share has fallen to 14.7%, which indicates an expansion of domestic demand for domestic products.
Today, Kazakhstan fully meets domestic demand for most basic products. Self-sufficiency exceeds 100% for sunflower oil, flour, rice, potatoes, onions, carrots, pasta products, beef, and mutton. As for the non-food sector, over 5 months exports of non-resource goods increased by 12% and amounted to over $10 billion. Imports grew by 4.4%.
“The domestic market of Kazakhstan remains the main source of demand for domestic producers. In this direction, the Ministry of Trade is consistently implementing measures to expand the presence of domestic products on the domestic market. Taking into account measures of state support, legislation provides for the allocation of at least 50% of shelf space for domestic food products and at least 30% for non-food products,” Arman Shakkaliyev noted.
According to the agency, additional legal changes have been developed that will exclude formal compliance with these requirements. The share of domestic products will be ensured in each product category and subcategory. This will make it possible to increase the representation of domestic products in each product segment.
To increase recognition, domestic goods are placed in the most in-demand zones of the trading floor and marked with the “Made in Kazakhstan” sign. For “new producers,” shelves for startups and “green counters” are provided. Similar requirements are being introduced on domestic electronic trading platforms such as Kaspi, Halyk Market, Clever, TEEZ, and others.
Equal access of domestic producers to trading infrastructure has been ensured. The law prohibits unjustified refusal by retail chains to conclude supply contracts with domestic producers. The issue of lease relations has been regulated. For large retail facilities and markets, transparent rules for forming rental fees have been established. Their revision is limited to no more than once a year. By the end of the year, it is planned to launch the digital platform QazTrade Retail, which will directly connect domestic producers with retail chains.
Direct sale of farmers’ products through agricultural fairs has been ensured. More than 10 thousand fairs are held annually across the country. Domestic producers are provided with free trading places at agricultural fairs.
“Together with the National Analytical Center, modern tools of consumer marketing for the promotion of domestic products have been introduced. A pilot project to promote Kazakhstani cheese is being implemented in all regions of the country in forty large republican networks such as Magnum, Anvar, Small, and regional retail chains. In the first month of the pilot alone, sales of Kazakhstani cheese grew by 7%. Currently, a list of the next product categories for its scaling is being determined,” Arman Shakkaliyev emphasized.
It was noted that an important area of support for domestic production is the improvement of the technical regulation system. The work of the Situation Headquarters has been strengthened. The actions of all control bodies have been unified.
Eleven priority product groups have been identified for which enhanced measures of state control are applied. Since the beginning of the year, about 13 thousand units of motor transport have been inspected at the border. Control purchases of about 13 thousand product samples have been carried out. Of these, about 1.8 thousand samples did not meet the requirements. Over 1.1 thousand certificates of conformity have been cancelled.
A separate area is the use of national standards to protect the domestic producer, for public procurement, and for promoting products for export. Practical results are already available. In the construction industry, a new standard for cement made it possible to increase the output of domestic products by 1.5 times.
Similar work has been carried out on stone processing, panels, and polymer pipes. In the agricultural sector, “Halal” standards have been introduced. They were developed taking into account the requirements of the markets of the UAE and Turkey. This expanded access of domestic meat products to the markets of the Persian Gulf and the Middle East. Over two years, its exports grew by 50% and reached about $170 million.
For the effective promotion of Kazakhstani goods, a unified digital system of end-to-end product traceability “Digital Mirror of Trade” is being formed on the basis of the National Catalogue of Goods. To date, 85 thousand types of goods and services have been classified, 67.7 thousand users have been registered in the national catalogue of goods, and 30 million goods have been digitized. The catalogue is already integrated with the information systems of the Ministry of Finance: the public procurement portal, electronic invoices, the “Keden” customs system, fiscal data operators, the “1C” system, as well as with retail chains and marketplaces. Its integration with the Register of Domestic Commodity Producers is being completed.
“Thus, we obtain a complete database of Kazakhstani goods. This will make it possible to obtain objective information on the movement of goods, price dynamics, the share of domestic products on the domestic market, and to apply measures of state support in a targeted manner. A prototype has already been developed, and preparations for industrial operation are underway,” Arman Shakkaliyev explained.
According to the data announced, over 5 months of the current year, exports of non-resource goods grew by 14.5% and amounted to $11.8 billion. Today, about 44% of goods produced in the country are supplied for export.
The priority is to strengthen export support and expand the geography of supplies. First of all, to the countries of the EAEU, Central Asia, the Middle East, Europe, and China. For this purpose, about 10 trade and economic missions with the participation of more than 300 Kazakhstani exporters are held annually. To cultivate new exporters, 120 companies annually undergo an export acceleration program.
Financial support measures are being consistently expanded. In the first half of the year alone, the volume of insurance support from the Export Credit Agency exceeded 400 billion tenge. By the end of the year, it will be increased to 1.2 trillion tenge.
About 6 billion tenge is allocated annually to reimburse the logistics costs of exporters. The main result is that the structure of exports is changing. Over the past five years, exports of high value-added products have grown 2.5 times — from $4.2 billion to $11.1 billion. Their share in the structure of non-resource exports has reached 38.8%.
The next stage is the promotion of finished products on external markets. For this purpose, a new support measure is being worked out for placing domestic products on the shelves of the largest foreign retail chains, such as Lulu Hypermarket, Carrefour, Gross, Panda, Spinneys, and others.
The strategic task of the Ministry is to strengthen the positions of Kazakhstani goods on the domestic market, creating a solid foundation for the growth of non-resource exports and an increase in the output of products with high added value.
Stay updated about the events of the Prime minister and the Government of Kazakhstan - subscribe to the official Telegram channel