Сенат одобрил инициированный по поручению Президента страны Закон об амнистии
Сенат Мемлекет басшысының тапсырмасымен әзірленген рақымшылық туралы заңды мақұлдады
The Senate approved the Amnesty Law initiated at the direction of the President of the country
Паспорт доказательности qazvision:document:228 · 4a8eff4a75ce
SHA-256 опубликованного текстового слоя: 4a8eff4a75ce6612e52c9de57a1fd1e74ddbf3763ac7745fd3b2e2ccc9658ff1
qazvision:citation:document:MA-2026-S17
Ревизия корпусаb9ac88562e0695c2
История изменений
Источник: опубликованные тезисы Qaz.Vision Открыть тезисы
Рабочий вывод
Что важно в документе
Одобренный сегодня пакет законов разработан во исполнение поручения Президента страны Касым-Жомарта Кемелевича Токаева о проведении уголовной и административной амнистии в связи с принятием новой Конституции.
Казахстан последовательно укрепляет сотрудничество со структурами Организации Объединенных Наций.
Закон по вопросам развития машиностроения и транспорта призван дать мощный толчок развитию отечественного машиностроения.
Под председательством Спикера Сената Парламента РК Маулена Ашимбаева состоялось заседание Палаты. Депутаты рассмотрели ряд отраслевых Законов и ратифицировали международные Соглашения.
В ходе заседания депутаты рассмотрели и одобрили Закон «Об амнистии в связи с принятием новой Конституции Республики Казахстан», а также сопутствующие ему – «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты РК по вопросам исполнительного производства и статуса судебных исполнителей и профилактики правонарушений» и «О внесении изменений и дополнений в Уголовный кодекс Республики Казахстан, Уголовно-процессуальный кодекс Республики Казахстан и Кодекс Республики Казахстан об административных правонарушениях».
«Одобренный сегодня пакет законов разработан во исполнение поручения Президента страны Касым-Жомарта Кемелевича Токаева о проведении уголовной и административной амнистии в связи с принятием новой Конституции. В рамках законов определены категории дел, которые прекращаются или граждане освобождаются от наказания. По ряду категорий сроки наказания будут сокращены. Важно отметить, что административная амнистия станет первой в истории нашей страны. Одобренные Сенатом законы являются важным шагом на пути утверждения в нашем обществе гуманистических и прогрессивных ценностей Основного закона», – отметил Спикер Сената.
Депутатами также был ратифицирован ряд международных Соглашений, включая Законы «О снятии оговорки и заявления Республики Казахстан к Конвенции о привилегиях и иммунитетах специализированных учреждений», «О ратификации Соглашения между Правительством РК и Правительством Республики Узбекистан о режиме казахстанско-узбекской государственной границы». Также одобрили сенаторы и Законы «О ратификации Соглашения между Правительством РК и ООН о создании в РК Регионального центра ООН по целям устойчивого развития для Центральной Азии и Афганистана» и «О ратификации Меморандума о взаимопонимании между Правительством РК и ООН относительно Регионального центра ООН по целям в области устойчивого развития для Центральной Азии и Афганистана». Документы направлены на создание правовой основы для реализации совместных программ в сферах устойчивого развития, климатической устойчивости, инклюзивного экономического роста, социальной политики и гуманитарного сотрудничества, ориентированных на потребности стран Центральной Азии и Афганистана.
«Казахстан последовательно укрепляет сотрудничество со структурами Организации Объединенных Наций. В последние годы по инициативе Главы государства реализованы долгосрочные международные проекты в этом направлении. Один из них – создание Регионального центра ООН по Целям устойчивого развития для Центральной Азии и Афганистана. Значительный вклад в эту работу вносит и Парламентская комиссия по мониторингу реализации национальных целей и задач в области устойчивого развития. Созданный в Алматы специальный центр важен для устойчивого развития стран региона. Надеемся, что предпринятые шаги будут способствовать и укреплению регионального сотрудничества», – сказал Маулен Ашимбаев, комментируя законы.
Следующий блок вопросов касался рассмотрения профильных законов по вопросам газоснабжения и электроэнергетики, цифровизации и защиты персональных данных, дорожного движения и регулирования передовых технологий на транспорте, животного мира, лесного и охотничьего хозяйства, а также сферы пчеловодства.
Так, Законом «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты РК по вопросам газоснабжения и электроэнергетики» предусматривается государственное регулирование цены сжиженного нефтяного газа, используемого для теплоснабжения многоквартирных жилых домов, механизмы распределения сжиженного нефтяного газа путем возврата неиспользованных фракций производителям и привлечение инвестиций для строительства гидроаккумулирующих электростанций.
Наряду с этим, как было отмечено депутатами, ряд поправок в целях повышения социальной и правовой защищенности военнослужащих вносится Законом «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам совершенствования правового положения военнослужащих, обороны и воинской службы».
В ходе обсуждения повестки заседания особое внимание было уделено инициированному депутатами Сената закона, направленного на поддержку машиностроения. Закон «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам развития машиностроения и транспорта» охватывает важнейшие меры по развитию автомобильной промышленности, созданию отраслевых кластеров, развитию СЭЗ и индустриальных зон, а также дуального образования.
«Закон по вопросам развития машиностроения и транспорта призван дать мощный толчок развитию отечественного машиностроения. Внесенные поправки определяют статус «промышленных кластеров», формирующихся вокруг системообразующих предприятий, и конкретизируют меры их господдержки. Документ вводит эффективные стимулы для местных производителей и оптимизирует требования к участникам специальных экономических зон. Все эти нормы в комплексе нацелены на придание нового импульса развитию машиностроения в стране», – сказал Председатель Палаты и поблагодарил инициировавших закон депутатов.
Кроме того, рассмотрены и одобрены Сенатом были и другие законы. В их числе – Закон «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам цифровизации, защиты персональных данных, дорожного движения и регулирования передовых технологий на транспорте», который призван обеспечить активное внедрение передовых технологий в транспортную отрасль, содействовать цифровизации безопасности дорожного движения и повышению качества подготовки водителей транспортных средств, а также укрепить национальную кибербезопасность.
Одобрили сенаторы также и Законы «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты РК по вопросам совершенствования исполнительного производства», «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты РК по вопросам развития рынка телекоммуникаций и центров обработки данных» и «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам племенного животноводства и пчеловодства», предполагающие совершенствование деятельности соответствующих сфер и отраслей.
На ужесточение ответственности за нарушение требований пользования животным миром и правил охоты, в свою очередь, направлены Законы «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты РК по вопросам животного мира, лесного и охотничьего хозяйства и предпринимательства» и «О внесении изменений и дополнений в УК РК и КоАП РК». Так, Кодекс РК об административных правонарушениях дополняется новой статьей, предусматривающей административную ответственность за нарушение требований по установке и эксплуатации автоматизированных систем мониторинга эмиссий в окружающую среду. Данная мера позволит обеспечить прозрачный и непрерывный контроль за промышленными выбросами.
Парламент Сенатының Спикері Мәулен Әшімбаевтың төрағалығымен Палата отырысы өтті. Онда депутаттар бірқатар салалық заңдарды қарап, халықаралық келісімдерді ратификациялады.
Отырыс барысында сенаторлар «Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясын қабылдауға байланысты рақымшылық жасау туралы» заңды және оған ілеспе «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне атқарушылық іс жүргізу және сот орындаушыларының мәртебесі және құқық бұзушылық профилактикасы мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы», сондай-ақ, «Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексіне, Қазақстан Республикасының Қылмыстық-процестік кодексіне және Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңдарды қарап, мақұлдады.
«Мақұлданған заңдар топтамасы Президентіміз Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың жаңа Конституцияның қабылдануына байланысты қылмыстық және әкімшілік рақымшылық жасау жөніндегі тапсырмасын іске асыру мақсатымен әзірленді. Заңдар аясында тоқтатылатын және жазадан босатылатын істердің санаттары айқындалды. Бірқатар санат бойынша жаза мерзімдері қысқартылады. Әкімшілік рақымшылық ел тарихында алғаш рет жүзеге асырылатынын да ерекше атап өткен жөн. Сенат мақұлдаған заңдар қоғамда Ата заңның гуманистік әрі прогрессивті құндылықтарын орнықтыру жолындағы маңызды қадам екені анық» , – деді Палата Спикері.
Отырыста депутаттар бірқатар халықаралық келісімді де ратификациялады. Олардың қатарында «Мамандандырылған мекемелердің артықшылықтары мен иммунитеттері туралы конвенцияға Қазақстан Республикасының ескертпесін және мәлімдемесін алып тастау туралы» және «Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Өзбекстан Республикасының Үкіметі арасындағы Қазақстан – Өзбекстан мемлекеттік шекарасының режимі туралы келісімді ратификациялау туралы» заңдар бар. Сондай-ақ сенаторлар «Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Біріккен Ұлттар Ұйымы арасындағы Қазақстан Республикасында Біріккен Ұлттар Ұйымының Орталық Азия мен Ауғанстан үшін орнықты даму мақсаттары жөніндегі өңірлік орталығын құру туралы келісімді ратификациялау туралы» және «Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Біріккен Ұлттар Ұйымы арасындағы Біріккен Ұлттар Ұйымының Орталық Азия мен Ауғанстан үшін орнықты даму саласындағы мақсаттар жөніндегі өңірлік орталығына қатысты өзара түсіністік туралы меморандумды ратификациялау туралы» заңдарды қарап, мақұлдады. Бұл құжаттар Орталық Азия елдері мен Ауғанстанның қажеттіліктеріне бағдарланған орнықты даму, климаттық тұрақтылық, инклюзивті экономикалық өсу, әлеуметтік саясат және гуманитарлық ынтымақтастық салаларындағы бірлескен бағдарламаларды іске асыру үшін құқықтық негіз қалыптастыруға бағытталған.
«Қазақстан Біріккен Ұлттар Ұйымының құрылымдарымен ынтымақтастықты жүйелі түрде нығайтып келеді. Соңғы жылдары Мемлекет басшысының бастамасымен осы бағыттағы ұзақмерзімді халықаралық жобалар жүзеге асырылуда. Соның бірі – Орталық Азия мен Ауғанстан үшін Орнықты даму мақсаттары жөніндегі БҰҰ Өңірлік орталығының құрылуы. Бұл жұмысқа Орнықты даму саласындағы ұлттық мақсат-міндеттердің іске асырылуына мониторинг жүргізу жөніндегі Парламенттік комиссия да елеулі үлес қосып келеді. Алматы қаласында құрылған арнайы орталық аймақтағы елдердің орнықты дамуы үшін маңызды. Қабылданған шешімдер өңірлік ынтымақтастықты одан әрі нығайтуға оң ықпалын тигізеді деп сенеміз», – деді Мәулен Әшімбаев.
Күн тәртібіндегі келесі мәселелер газбен жабдықтау және электр энергетикасы, цифрландыру және дербес деректерді қорғау, жол қозғалысы және көліктегі озық технологияларды реттеу, жануарлар дүниесі, орман, аңшылық және бал арасы шаруашылығы салаларына қатысты заңдар болды.
Соның ішінде «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне газбен жабдықтау және электр энергетикасы мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңда көппәтерлі тұрғын үйлерді жылумен жабдықтау үшін пайдаланылатын сұйытылған мұнай газының бағасын мемлекеттік реттеу, пайдаланылмаған фракцияларды өндірушілерге қайтару арқылы сұйытылған мұнай газын тарату тетіктерін жетілдіру және гидроаккумуляциялық электр стансаларын салу үшін инвестициялар тарту мәселелері қарастырылған.
Сонымен қатар депутаттар қараған «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне әскери қызметшілердің құқықтық жағдайын жетілдіру, қорғаныс және әскери қызмет мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң әскери қызметшілердің әлеуметтік және құқықтық қорғалу деңгейін арттыруға арналған түзетулерді қамтиды.
Отырыс барысында сенаторлар бастамашы болған, машина жасау саласын қолдауға бағытталған заңға баса мән берілді. «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне машина жасауды дамыту және көлік мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң автомобиль өнеркәсібін дамыту, салалық кластерлер құру, арнайы экономикалық мен индустриялық аймақтарды дамыту, сондай-ақ, дуальды білім беру жүйесін жетілдіру жөніндегі маңызды шараларды көздейді.
«Машина жасау және көлік салаларын дамытуға арналған заң отандық машина жасау өнеркәсібін дамытуға айтарлықтай ықпал етуді көздейді. Енгізілген түзетулер жүйе құраушы кәсіпорындардың айналасында қалыптасатын «өнеркәсіптік кластерлердің» мәртебесін айқындап, оларды мемлекеттік қолдау шараларын нақтылайды. Құжат отандық өндірушілер үшін тиімді ынталандыру тетіктерін енгізіп, арнайы экономикалық аймақ субъектілеріне қойылатын талаптарды оңтайландырады. Бұл нормалардың барлығы машина жасау саласының дамуына тың серпін береді деп сенеміз», – деп, Сенат Төрағасы заңға бастамашы болған депутаттарға алғыс білдірді.
Сенат отырысында басқа да заңдар қаралып, мақұлданды. Олардың қатарында көлік саласына озық технологияларды белсенді енгізуге, жол қозғалысы қауіпсіздігін цифрландыруға, жүргізушілерді даярлау сапасын арттыруға және ұлттық киберқауіпсіздікті нығайтуға арналған «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне цифрландыру, дербес деректерді қорғау, жол жүрісі және көліктегі озық технологияларды реттеу мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң бар.
Сенаторлар «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне атқарушылық іс жүргізуді жетілдіру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы», «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне телекоммуникациялар нарығын және деректерді өңдеу орталықтарын дамыту мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» және «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне асыл тұқымды мал шаруашылығы және бал ара шаруашылығы мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңдарды да мақұлдады. Олар тиісті салалардың қызметін жетілдіруге бағытталған.
Жануарлар дүниесін пайдалану талаптары мен аңшылық қағидаларын бұзғаны үшін жауапкершілікті күшейту мақсатымен «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне жануарлар дүниесі, орман және аңшылық шаруашылығы және кәсіпкерлік мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» және «Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексіне және Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңдар қаралып, мақұлданды. Бұдан басқа, Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекс қоршаған ортаға эмиссиялар мониторингінің автоматтандырылған жүйелерін орнату және пайдалану жөніндегі талаптарды бұзғаны үшін әкімшілік жауаптылықты көздейтін жаңа баппен толықтырылды. Бұл шара өнеркәсіптік шығарындыларға ашық және үздіксіз бақылау жүргізуді қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)
The Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan held a meeting chaired by Maulen Ashimbayev, Speaker of the Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan. Deputies reviewed a number of industry-specific laws and ratified international agreements.
During the meeting, the deputies reviewed and approved the Law "On Amnesty in Connection with the Adoption of the New Constitution of the Republic of Kazakhstan," as well as the accompanying laws "On Amendments and Additions to Certain Legislative Acts of the Republic of Kazakhstan on Enforcement Proceedings and the Status of Bailiffs and the Prevention of Offenses" and "On Amendments and Additions to the Criminal Code of the Republic of Kazakhstan, the Criminal Procedure Code of the Republic of Kazakhstan, and the Code of the Republic of Kazakhstan on Administrative Offenses."
"The package of laws approved today was developed in pursuance of President Kassym-Jomart Tokayev's directive to implement criminal and administrative amnesties in connection with the adoption of the new Constitution. The laws define the categories of cases that will be dismissed or citizens will be exempted from punishment. Sentences will be reduced in a number of categories. It is important to note that this administrative amnesty will be the first in our country's history. The laws approved by the Senate are an important step toward embracing the humanistic and progressive values of the Basic Law in our society," the Senate Speaker noted.
Deputies also ratified a number of international agreements, including the Laws "On the Withdrawal of the Reservation and Declaration of the Republic of Kazakhstan to the Convention on the Privileges and Immunities of Specialized Agencies" and "On the Ratification of the Agreement between the Government of the Republic of Kazakhstan and the Government of the Republic of Uzbekistan on the Regime of the Kazakh-Uzbek State Border." Senators also approved the Laws "On the Ratification of the Agreement between the Government of the Republic of Kazakhstan and the UN on the Establishment in the Republic of Kazakhstan of the UN Regional Center for Sustainable Development Goals for Central Asia and Afghanistan" and "On the Ratification of the Memorandum of Understanding between the Government of the Republic of Kazakhstan and the UN regarding the UN Regional Center for Sustainable Development Goals for Central Asia and Afghanistan." These documents are aimed at creating a legal basis for the implementation of joint programs in the areas of sustainable development, climate resilience, inclusive economic growth, social policy, and humanitarian cooperation, focused on the needs of the countries of Central Asia and Afghanistan.
"Kazakhstan is consistently strengthening cooperation with United Nations agencies. In recent years, at the initiative of the Head of State, long-term international projects in this area have been implemented. One of these is the creation of the UN Regional Center for the Sustainable Development Goals for Central Asia and Afghanistan. The Parliamentary Commission for Monitoring the Implementation of National Sustainable Development Goals and Targets also makes a significant contribution to this work. The special center established in Almaty is important for the sustainable development of countries in the region. We hope that the steps taken will contribute to strengthening regional cooperation," said Maulen Ashimbayev, commenting on the laws.
The next set of questions concerned the consideration of relevant laws on gas supply and electricity, digitalization and personal data protection, road traffic and the regulation of advanced transport technologies, wildlife, forestry and hunting, and beekeeping.
For example, the Law "On Amendments and Additions to Certain Legislative Acts of the Republic of Kazakhstan on Gas Supply and Electric Power" provides for state regulation of the price of liquefied petroleum gas used for heating apartment buildings, mechanisms for distributing liquefied petroleum gas by returning unused fractions to producers, and attracting investment for the construction of pumped-storage power plants.
Furthermore, as noted by the deputies, a number of amendments to improve the social and legal protection of military personnel are being introduced by the Law "On Amendments and Additions to Certain Legislative Acts of the Republic of Kazakhstan on Improving the Legal Status of Military Personnel, Defense, and Military Service."
During the meeting's agenda discussion, special attention was paid to a law initiated by Senate deputies aimed at supporting mechanical engineering. The Law "On Amendments and Additions to Certain Legislative Acts of the Republic of Kazakhstan on the Development of Mechanical Engineering and Transport" covers key measures for the development of the automotive industry, the creation of industry clusters, the development of SEZs and industrial zones, and dual education.
"The law on the development of mechanical engineering and transport is intended to provide a powerful boost to the development of domestic mechanical engineering. The amendments define the status of 'industrial clusters' formed around strategic enterprises and specify the measures of state support for them. The document introduces effective incentives for local manufacturers and streamlines the requirements for participants in special economic zones. All these provisions, taken together, are aimed at giving new impetus to the development of mechanical engineering in the country," said the Speaker of the Chamber, thanking the deputies who initiated the law.
In addition, other laws were considered and approved by the Senate. Among them is the Law “On Amendments and Additions to Certain Legislative Acts of the Republic of Kazakhstan on Digitalization, Personal Data Protection, Road Traffic and Regulation of Advanced Technologies in Transport,” which is designed to ensure the active implementation of advanced technologies in the transport industry, promote the digitalization of road safety and improve the quality of training of vehicle drivers, as well as strengthen national cybersecurity.
The senators also approved the Laws “On introducing amendments and additions to some legislative acts of the Republic of Kazakhstan on the issues of improving enforcement proceedings”, “On introducing amendments and additions to some legislative acts of the Republic of Kazakhstan on the development of the telecommunications market and data processing centers” and “On introducing amendments and additions to some legislative acts of the Republic of Kazakhstan on issues of livestock breeding and beekeeping”, implying the improvement of the activities of the relevant areas and industries.
The Laws “On introducing amendments and additions to some legislative acts of the Republic of Kazakhstan on issues of wildlife, forestry and hunting and entrepreneurship” and “On introducing amendments and additions to the Criminal Code of the Republic of Kazakhstan and the Code of Administrative Offenses of the Republic of Kazakhstan” are, in turn, aimed at tightening liability for violation of the requirements for the use of wildlife and hunting rules. Thus, the Code of the Republic of Kazakhstan on Administrative Offenses is supplemented with a new article providing for administrative liability for violation of the requirements for the installation and operation of automated systems for monitoring emissions into the environment. This measure will ensure transparent and continuous monitoring of industrial emissions.
(Press Office of the Senate, 74-72-27. Photo by: N.Baibullin)