Конституционные законы о Президенте, о Курултае и о выборах рассмотрели депутаты на совместном заседании Палат Парламента

Chairman of the Senate of the Parliament, Maulen Ashimbayev, took part in a joint meeting of the Chambers of Parliament, at which the draft constitutional laws "On the President of the Republic of Kazakhstan", "On the Kurultai of the Republic of Kazakhstan and the Status of its Deputies" and "On Amendments and Supplements to the Constitutional Law "On Elections in the Republic of Kazakhstan" were considered.

The quality of the constitutional reform's implementation, as noted during a joint session of the Chambers of Parliament, directly depends on aligning the legislative framework with the updated Basic Law, which comes into force on July 1, 2026. The Head of State has repeatedly emphasized that these laws should become the mechanism for the practical implementation of reforms, providing the legal basis for the new state model.

The first item on the meeting's agenda was the draft law "On the President of the Republic of Kazakhstan," which, as Senator Andrei Lukin noted in his report, enshrines the transition from a model of direct governance to strategic coordination, ensuring balance among all branches of government and their accountability to the people. The document establishes a new system of political checks and balances that strengthens the stability of the state apparatus and creates a reliable legal basis for the country's further comprehensive modernization. This step, in turn, legally enshrines the role of the Head of State as the guarantor of coordinated interaction between government agencies in the interests of citizens.

"As is well known, it was at the initiative of President Kassym-Jomart Kemelevich Tokayev that the process of constitutional transformation was launched, aimed at building a Fair Kazakhstan, strengthening political competition, expanding citizen participation in government, and fostering a new political culture of responsibility and accountability of the government to society. At the same time, the new Constitution reflects the key principles of the new political course. These fundamental changes and the new Basic Law were directly supported by the people of Kazakhstan through the mechanism of direct expression of will, confirming nationwide support for the reforms implemented by the President," the senator noted.

He also emphasized that the draft constitutional law "On the President" reflects the key provisions of the country's new Constitution. Specifically, the provisions on a single seven-year term, non-partisanship for the President, and restrictions on his close relatives serve as political guarantees for the formation of a more open and competitive political system.

In this regard, the senator paid particular attention to the introduction of new powers for the President to ensure the functioning of the Kazakh National Assembly, including the approval of its composition and the development of its organizational infrastructure. Overall, the provisions of the bill are aimed at strengthening trust in the government and establishing a predictable and sustainable model of public administration.

During the discussion of the draft law "On the Kurultai of the Republic of Kazakhstan and the Status of its Deputies," Senator Galiaskar Sarybayev emphasized the document's importance in shaping a new institutional model of representative government. The bill systematically regulates the status of deputies, their powers, guarantees, and accountability to society.

"The draft clearly defines Kurultai’s responsibilities. Specifically, it provides mechanisms for legislative activity, approving the report on the execution of the republican budget, and overseeing the executive branch. The draft law covers several aspects. They form the legal basis for ensuring the full functioning of the new unicameral legislative body; increasing the efficiency and effectiveness of the legislative process; and strengthening public trust in state institutions," said Senator Galiaskar Sarybayev.

The organization of the Kurultai's internal service is also detailed, including the procedure for holding meetings, making decisions, and forming working bodies.

Senator Nurlan Beknazarov called the draft law "On Amendments and Supplements to the Constitutional Law of the Republic of Kazakhstan 'On Elections in the Republic of Kazakhstan'" an important step toward strengthening democratic institutions in the country, ensuring citizens' political rights, and increasing public confidence in the electoral system.

As Senator Nurlan Beknazarov noted, the amendments affect the very foundation of the electoral process.

"The requirements for members of election commissions have been tightened. Raising funds outside of election funds and accepting other financial assistance are strictly prohibited. Violating these requirements will result in appropriate penalties. These regulations reduce corruption risks and create conditions for equal and fair competition for all candidates. A separate set of amendments is aimed at legally streamlining election campaigning, including through online platforms. These amendments will be particularly relevant given the increasing influence of digital communications on electoral processes and will ensure the fairness of the election campaign," noted Nurlan Beknazarov, outlining the key changes.

Procedural aspects such as vote counting, protocol preparation, and signature collection are also being clarified. A ban on the simultaneous nomination of candidates in multiple constituencies is being introduced to avoid distortions and duplication.

Overall, the proposed amendments, along with specifying election procedures and tightening requirements for electoral participants, improve the procedure for conducting election campaigning, including through online platforms and online debates, and regulate the activities of election commissions at the systemic level.

Senators Darkhan Kydyrali, Zhanna Asanova, Murat Kadyrbek, and others also spoke during the joint session of the Chambers of Parliament.

(Press Office of the Senate, 74-72-27. Photo by: N.Baibullin)

Парламент Сенатының Төрағасы Мәулен Әшімбаев Парламент Палаталарының бірлескен отырысына қатысты. Жиында «Қазақстан Республикасының Президенті туралы», «Қазақстан Республикасының Құрылтайы және оның депутаттарының мәртебесi туралы» Конституциялық заң жобалары, сондай-ақ «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық заңға өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы заң жобасы қаралды.

Парламент Палаталарының бірлескен отырысында атап өтілгендей, конституциялық реформаны іске асыру сапасы 2026 жылғы 1 шілдеден бастап күшіне енетін жаңартылған Ата заңға заңнамалық базаның сәйкестендірілуіне тікелей байланысты. Мемлекет басшысы бұл заңдардың реформаларды іс жүзінде жүзеге асыру тетігіне айналып, жаңа мемлекеттік модельдің құқықтық негізін қамтамасыз етуі тиіс екенін бірнеше рет атап өткен болатын.

Күн тәртібіндегі алғашқы мәселе «Қазақстан Республикасының Президенті туралы» заң жобасы болды. Сенатор Андрей Лукин өз баяндамасында бұл құжат тікелей басқару моделінен стратегиялық үйлестіру жүйесіне көшуді бекітетінін атап өтті. Оның айтуынша, заң билік тармақтарының теңгерімін және олардың халық алдындағы есептілігін қамтамасыз етеді. Құжат мемлекеттік аппараттың тұрақтылығын күшейтетін әрі елді жан-жақты жаңғыртуға арналған сенімді құқықтық негіз қалыптастыратын саяси тежемелік және тепе-теңдік жүйесін енгізеді. Бұл қадам Мемлекет басшысының азаматтар мүддесі жолында мемлекеттік органдардың үйлесімді жұмысын қамтамасыз ететін кепіл ретіндегі рөлін заң жүзінде бекітеді.

«Белгілі болғандай, Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың бастамасымен Әділетті Қазақстанды құруға, саяси бәсекелестікті күшейтуге, азаматтардың мемлекеттік басқаруға қатысуын кеңейтуге және биліктің қоғам алдындағы жауапкершілігі мен есептілігіне негізделген жаңа саяси мәдениетті қалыптастыруға бағытталған конституциялық трансформация үдерісі басталды. Сонымен қатар жаңа Конституцияда жаңа саяси бағыттың негізгі қағидаттары көрініс тапты. Бұл түбегейлі өзгерістер мен жаңа Ата заңды Қазақстан халқы тікелей ерік білдіру тетігі арқылы қолдады. Бұл өз кезегінде ел Президенті жүргізіп отырған реформалардың жалпыхалықтық қолдауға ие екенін көрсетті», - деді сенатор.

Ол сондай-ақ «ҚР Президенті туралы» Конституциялық заң жобасы елдің жаңа Конституциясының негізгі қағидаларын қамтитынын атап өтті. Атап айтқанда, Президенттің бір реттік жеті жылдық өкілеттік мерзімі, партия мүшесі болмауы және оның жақын туыстарына қойылатын шектеулер саяси жүйенің ашық әрі бәсекеге қабілетті болуына бағытталған саяси кепілдіктер ретінде бекітіледі.

Сенатор осы орайда Президентке Қазақстан Халық Кеңесінің қызметін қамтамасыз етуге қатысты жаңа өкілеттіктер берілетініне ерекше назар аударды. Оның ішінде Кеңес құрамын бекіту және ұйымдастырушылық инфрақұрылымын қалыптастыру мәселелері бар. Жалпы алғанда, заң жобасының ережелері билікке деген сенімді нығайтып, мемлекеттік басқарудың болжамды әрі тұрақты моделін қалыптастыруға бағытталған.

«Қазақстан Республикасының Құрылтайы және оның депутаттарының мәртебесі туралы» заң жобасын талқылау барысында сенатор Ғалиасқар Сарыбаев құжаттың өкілді биліктің жаңа институционалдық моделін қалыптастырудағы маңызын атап өтті.

Заң жобасы депутаттардың мәртебесіне, өкілеттіктеріне, кепілдіктері мен қоғам алдындағы жауапкершілігіне қатысты мәселелерді жүйелі түрде реттейді.

«Жобада Құрылтайдың құзыреті нақты белгіленген. Атап айтқанда, заң шығару қызметін жүзеге асыру, республикалық бюджеттің атқарылуы туралы есепті бекіту, сондай-ақ атқарушы билікке бақылау жүргізудің өзге де тетіктері қарастырылған. Заң жобасы бірнеше аспектілерді қамтиды. Олар жаңа бір палаталы заң шығарушы органның толыққанды жұмыс істеуін қамтамасыз етуге; заң шығару процесінің жеделдігі мен тиімділігін арттыруға; мемлекеттік институттарға деген азаматтардың сенімін нығайтуға құқықтық негізді қалыптастырады», - деді сенатор Ғалиаскар Сарыбаев.

Сонымен қатар Құрылтайдың ішкі қызметін ұйымдастыру мәселелері де жан-жақты регламенттелген. Оның ішінде отырыстарды өткізу тәртібі, шешім қабылдау рәсімдері және жұмыс органдарын қалыптастыру тетіктері нақты айқындалған.

Нурлан Бекназаров «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Қазақстан Республикасы Конституциялық Заңының жобасын елдегі демократиялық институттарды нығайтудың, азаматтардың саяси құқықтарын қамтамасыз етудің және қоғамның сайлау жүйесіне деген сенімін арттырудың маңызды қадамы деп атады.

Сенатор Нурлан Бекназаров атап өткендей, енгізіліп отырған өзгерістер сайлау процесінің негізгі тетіктеріне тікелей әсер етеді.

«Сайлау комиссиялары мүшелеріне қойылатын талаптар күшейтілді. Сайлау қорларынан тыс қаржы тартуға және өзге де материалдық көмек қабылдауға қатаң тыйым салынады. Аталған талаптарды бұзғаны үшін тиісті жауапкершілік белгіленеді. Бұл нормалар сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін төмендетіп, барлық кандидаттар үшін тең әрі әділ бәсекелестік жағдайларын қалыптастырады. Өзгерістердің жеке бір бөлігі сайлау алдындағы үгіт-насихатты, оның ішінде онлайн-платформалар арқылы жүргізілуін құқықтық жетілдіруге бағытталған. Бұл түзетулер цифрлық коммуникациялардың электоралдық процестерге ықпалының артуы жағдайында ерекше өзекті және сайлау науқанының әділдігін қамтамасыз ететін болады», – деді Нурлан Бекназаров өз сөзінде заң жобасындағы негізгі жаңашылдықтарға тоқталып.

Сондай-ақ рәсімдік мәселелер де нақтылануда. Атап айтқанда, дауыстарды санау, хаттамаларды рәсімдеу және қол жинау тәртібі жетілдіріледі. Бұдан бөлек, теңгерімсіздік пен «қайталануды» үміткерлікке жол бермеу мақсатында кандидаттарды бір мезгілде бірнеше округ бойынша ұсынуға тыйым енгізіледі.

Жалпы алғанда, ұсынылып отырған түзетулер сайлау рәсімдерін нақтылаумен қатар, сайлау процесіне қатысушыларға қойылатын талаптарды күшейтеді. Сонымен бірге онлайн-платформалар арқылы жүргізілетін үгіт-насихат пен онлайн-дебаттарды ұйымдастыру тәртібін жетілдіріп, сайлау комиссияларының қызметін жүйелі әрі заманауи деңгейде реттеуге бағытталған.

Парламент Палаталарының бірлескен отырысында сондай-ақ сенаторлар Дархан Қыдырәлі, Жанна Асанова, Мұрат Қадырбек және басқа да депутаттар сөз сөйледі.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Председатель Сената Парламента Маулен Ашимбаев принял участие в совместном заседании Палат Парламента, на котором были рассмотрены проекты конституционных законов «О Президенте Республики Казахстан», «О Курултае Республики Казахстан и статусе его депутатов» и «О внесении изменений и дополнений в Конституционный закон «О выборах в Республике Казахстан». Качество реализации конституционной реформы, как было отмечено в ходе совместного заседания Палат Парламента, напрямую зависит от приведения законодательной базы в соответствие с обновленным Основным законом, который вступает в силу 1 июля 2026 года. Глава государства неоднократно подчеркивал, что именно эти законы должны стать механизмом практического воплощения реформ, обеспечивая правовую основу для новой государственной модели. Первым вопросом повестки заседания стал законопроект «О Президенте Республики Казахстан», который, как отметил в своём докладе сенатор Андрей Лукин, закрепляет переход от модели прямого управления к стратегической координации, обеспечивая баланс всех ветвей власти и их подотчетность перед народом. Документ формирует новую систему политических сдержек и противовесов, которая усиливает устойчивость государственного аппарата и создает надежную правовую основу для дальнейшей всесторонней модернизации страны. Этот шаг, в свою очередь, юридически закрепляет роль Главы государства как гаранта слаженного взаимодействия госорганов в интересах граждан. «Как известно, именно по инициативе Президента страны Касым-Жомарта Кемелевича Токаева был запущен процесс конституционной трансформации, направленный на построение Справедливого Казахстана, усиление политической конкуренции, расширение участия граждан в управлении государством и формирование новой политической культуры ответственности и подотчетности власти обществу. При этом в новой Конституции отражены ключевые принципы нового политического курса. Эти фундаментальные изменения и новый Основной закон были поддержаны непосредственно народом Казахстана через механизм прямого волеизъявления, что подтвердило общенациональную поддержку проводимых Президентом страны реформ», – отметил сенатор. Он также подчеркнул, что проект конституционного закона «О Президенте» отражает ключевые положения новой Конституции страны. Так, закрепленные положения об однократном семилетнем сроке полномочий, беспартийности Президента и ограничениях для его близких родственников являются политическими гарантиями формирования более открытой и конкурентной политической системы. Особое внимание сенатор в этой связи уделил введению новых полномочий Президента страны по обеспечению деятельности Қазақстан Халық Кеңесі, включая утверждение его состава и формирование организационной инфраструктуры. В целом положения законопроекта направлены на укрепление доверия к власти и формирование предсказуемой и устойчивой модели государственного управления. В ходе обсуждения проекта Закона «О Курултае Республики Казахстан и статусе его депутатов» сенатор Галиаскар Сарыбаев подчеркнул значимость документа в формировании новой институциональной модели представительной власти. Законопроект системно регулирует вопросы статуса депутатов, их полномочий, гарантий и ответственности перед обществом. «В проекте четко обозначена компетенция Курултая. В частности, предусмотрены механизмы осуществления законотворческой деятельности, утверждения отчета об исполнении республиканского бюджета, а также проведения контроля за исполнительной властью. Законопроект охватывает несколько аспектов. Они формируют правовую основу для обеспечения полноценного функционирования нового однопалатного законодательного органа; повышения оперативности и эффективности законодательного процесса; укрепления доверия граждан к государственным институтам», – сказал сенатор Галиаскар Сарыбаев. Также детально регламентированы вопросы организации внутренней службы Курултая, в том числе порядок проведения заседаний, принятия решений и формирования рабочих органов. Важным шагом по укреплению демократических институтов в стране, обеспечению политических прав граждан и усилению доверия общества к избирательной системе сенатор Нурлан Бекназаров назвал законопроект «О внесении изменений и дополнений в Конституционный закон Республики Казахстан «О выборах в Республике Казахстан». Как отметил сенатор Нурлан Бекназаров, изменения затрагивают саму основу избирательного процесса. «Ужесточены требования, предъявляемые к членам избирательных комиссий. Привлечение средств вне избирательных фондов и принятие иной материальной помощи категорически запрещается. За нарушение указанных требований устанавливается соответствующая ответственность. Эти нормы снижают коррупционные риски и создают условия равноправной и справедливой конкуренции для всех кандидатов. Отдельная часть изменений направлена на правовое совершенствование проведения предвыборной агитации, в том числе через онлайн-платформы. Эти поправки будут особенно актуальны в условиях возрастающего влияния цифровых коммуникаций на электоральные процессы и обеспечат справедливость избирательной кампании», – отметил Нурлан Бекназаров и остановился на ключевых новеллах. Уточняются и процедурные моменты: подсчет голосов, оформление протоколов, сбор подписей. Вводится запрет на одновременное выдвижение кандидата по нескольким округам – чтобы избежать перекосов и «дублирования». В целом предлагаемые поправки, наряду с конкретизацией избирательных процедур и ужесточением требований к участникам избирательного процесса, совершенствуют порядок проведения предвыборной агитации, в том числе через онлайн-платформы, онлайн-дебатов, и регулируют вопросы деятельности избирательных комиссий на системном уровне. В ходе совместного заседания Палат Парламента также выступили сенаторы Дархан Кыдырали, Жанна Асанова, Мурат Кадырбек и другие. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

The constitutional laws on the President, the Kurultai, and elections were reviewed by deputies at a joint session of the Chambers of Parliament.

Парламент Палаталарының бірлескен отырысында Президент туралы, Құрылтай туралы және сайлау туралы конституциялық заңдар қаралды

Председатель Сената


Сенаторы вернули в Мажилис закон об ответственном обращении с животными

Chaired by Speaker of the Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan Maulen Ashimbayev, a meeting of the Chamber was held, during which a number of laws were considered and senators were elected to joint commissions of the Chambers of Parliament on draft constitutional laws.

As Maulen Ashimbayev noted, as part of the implementation of the new Constitution adopted in the national referendum on March 15, 2026, four constitutional bills have been submitted to Parliament for consideration: "On the President of the Republic of Kazakhstan," "On the Kurultai of the Republic of Kazakhstan and the Status of its Deputies," "On the Administrative-Territorial Structure of the Republic of Kazakhstan," and "On the Status of the Capital of the Republic of Kazakhstan." According to the Rules of Procedure, the laws must be considered at a joint session of the Chambers. Therefore, during the Senate meeting, deputies elected senators to serve on joint commissions of the Chambers of Parliament on draft constitutional laws and rapporteurs.

The next item on the Chamber meeting agenda was the Law "On Amendments and Additions to Certain Legislative Acts of the Republic of Kazakhstan on Responsible Treatment of Animals." During the Senate discussion of the Law, the most sensitive provisions of the document were thoroughly reviewed. In addition to deputies and government representatives, the working group also included animal rights activists, NGO representatives, environmentalists, scientists, and regional experts. While conceptually agreeing with the Law's amendments, the deputies nevertheless decided to introduce their own amendments aimed at a more humane approach and developed within the framework of implementing the objectives set by the President of the country during his speech at the "Taza Kazakhstan" environmental campaign.

"President Kassym-Jomart Kemelevich Tokayev prioritizes fostering a culture of responsible animal care and preventing cruelty, including through the "Taza Kazakhstan" environmental campaign. The law under consideration today improves legislation to protect pets while ensuring public safety, and clarifies the rights and responsibilities of pet owners. During the review process, senators introduced additional amendments to certain provisions, and we hope the law will help build an effective system in this area," said Maulen Ashimbayev, commenting on the law.

First of all, as noted by the deputies, the Senate rejected the use of the term euthanasia in Article 15 of the Law when regulating the population of stray animals, and also proposed abandoning the five-day period, which had been widely discussed by the public. The exact procedure and timeframe for regulating the population of stray animals were proposed to be determined by the maslikhats of each region independently, taking into account the specific local situation.

Another amendment by the senators concerns the definition of "stray animal." According to the deputies, the absence of a microchip does not always mean that the animal has no owner. This could lead to situations where pets are mistakenly classified as strays, with all the attendant negative consequences. At the same time, the deputies made substantive and technical amendments to a number of other provisions of the law.

Thus, the senators introduced a number of fundamental changes to the Law and returned it to the Mazhilis.

The meeting also reviewed and approved the Law of the Republic of Kazakhstan "On Civil Service of the Republic of Kazakhstan" and the accompanying Law "On Amendments and Additions to Certain Legislative Acts of the Republic of Kazakhstan on Civil Service Issues." According to the deputies, these laws are intended to improve the efficiency of the civil service system, address the shortage of qualified industry specialists in the civil service, improve the quality and accessibility of state services, increase public satisfaction with the work of civil servants, and strengthen public trust in the civil service.

"The head of state has repeatedly emphasized the need to improve the public administration system and develop a new management culture. A key element of these reforms is a professional government apparatus, which is why the law approved today comprehensively improves the institution of civil service. The amendments optimize selection and service procedures, strengthen social guarantees, and enhance accountability for civil servants. Particular attention was also paid to improving the quality of public services and their digitalization. We hope that the approved laws will contribute to enhancing the efficiency of the civil service system and the quality of public service delivery," the Speaker of the Chamber of Parliament concluded.

The senators also voiced their parliamentary inquiries.

Galiaskar Sarybayev criticized the lack of public review in the selection of the Almaty metro supplier and called on the government to consider the procurement of metro cars with a focus on improving transportation safety.

Zhanna Asanova proposed revising the rules for conducting design and estimate documentation reviews. According to her, the lack of a body to verify the conclusions of state and private experts leads to the inefficient use of budget funds. The deputy called on the government to consider establishing independent oversight in this area.

Nurlan Bekenov demanded funding for clearing the Koluton River in the Akmola region to prevent the threat of flooding in the villages of Stary Koluton, Yenbek, and Koluton station, where approximately 1,500 people live.

(Press Office of the Senate, 74-72-27. Photo by: N.Baibullin)

Сенат Спикері Мәулен Әшімбаевтың төрағалығымен Палата отырысы өтті. Онда күн тәртібіне шығарылған заңдар қаралды және сенаторлар конституциялық заң жобалары бойынша Парламент Палаталарының бірлескен комиссияларының құрамына сайланды.

Мәулен Әшімбаевтың айтуынша, 2026 жылғы 15 наурызда республикалық референдумда қабылданған жаңа Конституцияны іске асыру мақсатымен Парламенттің қарауына төрт конституциялық заң жобасы енгізілді. Олар – «Қазақстан Республикасының Президентi туралы», «Қазақстан Республикасының Құрылтайы және оның депутаттарының мәртебесі туралы», «Қазақстан Республикасының әкiмшiлiк-аумақтық құрылысы туралы» және «Қазақстан Республикасы астанасының мәртебесі туралы» конституциялық заңдар. Регламентке сәйкес, бұл заңдар Парламент Палаталарының бірлескен отырысында қаралуға тиіс. Осыған байланысты Сенат отырысында депутаттар конституциялық заң жобалары бойынша Парламент Палаталарының бірлескен комиссияларының құрамына сенаторларды және баяндамашыларды сайлады.

Палата отырысында «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне жануарларға жауапкершілікпен қарау мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң да қаралды. Сенатта заңды талқылау кезінде қоғам үшін ең өзекті әрі сезімтал нормалар жан-жақты қайта қаралды. Жұмыс тобының құрамына депутаттар мен мемлекеттік органдар өкілдерінен бөлек, жануарларды қорғау ұйымдарының өкілдері, ҮЕҰ мүшелері, экологтар, ғалымдар және өңірлік сарапшылар енгенін атап өткен жөн.

Депутаттар заңның тұжырымдамалық негізімен келісе отырып, оған бірқатар түзету енгізу туралы шешім қабылдады. Аталған түзетулер Мемлекет басшысы «Таза Қазақстан» экологиялық акциясы аясында жүктеген міндеттерге сәйкес, барынша гуманистік тәсілді қамтамасыз етуді көздейді.

«Президентіміз Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев елімізде жануарларға жауапкершілікпен қарау мәдениетін қалыптастыруға және қатыгездіктің алдын алуға үнемі баса мән беріп келеді. Мемлекет басшысы бұл бағыттағы жұмыстар «Таза Қазақстан» акциясы аясында да атқарылуға тиіс екенін нақты айтты. Осы ретте бүгін қаралған заң үй жануарларын қорғауды күшейтумен қатар, азаматтардың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталып отыр. Үй жануарлары иелерінің құқықтары мен міндеттері де нақтыланды. Сенаторлар заңды қарау кезінде бірқатар маңызды түзету енгізді. Алдағы уақытта заң осы бағытта тиімді жүйе қалыптастыруға оң септігін тигізеді деп сенеміз», – деді Мәулен Әшімбаев.

Депутаттар атап өткендей, енгізілген негізгі өзгерістердің бірі – заңның 15-бабында қаңғыбас жануарлар санын реттеу кезінде «эвтаназия» терминін қолданудан бас тарту және кең қоғамдық талқылауға түскен 5 күндік мерзімді алып тастау жөнінде болды. Қаңғыбас жануарлар санын реттеудің нақты тәртібі мен мерзімін әр өңірдің мәслихаттары жергілікті жағдайды ескере отырып, өз бетінше айқындайды.

Сенаторлар енгізген тағы бір түзету – «қаңғыбас жануар» ұғымына қатысты. Депутаттардың пікірінше, чиптің болмауы жануардың иесі жоқ дегенді автоматты түрде білдірмеуі мүмкін. Бұл өз кезегінде іс жүзінде иесі бар жануарлардың қаңғыбас деп танылып кету қаупін тудырады. Сондай-ақ заңға бірқатар мазмұндық және техникалық түзетулер енгізілді.

Осылайша, сенаторлар заңға бірқатар өзгеріс енгізіп, оны Мәжіліске қайтарды.

Сонымен қатар Сенат отырысында «Қазақстан Республикасының мемлекеттік қызметі туралы» заң және оған ілеспе «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне мемлекеттік қызмет мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң қаралып, мақұлданды. Депутаттардың айтуынша, бұл заңдар мемлекеттік қызмет жүйесінің тиімділігін арттыруды, мемлекеттік қызметте білікті салалық мамандар тапшылығын азайтуды, мемлекеттік қызмет сапасы мен қолжетімділігін жетілдіруді, азаматтардың мемлекеттік қызметшілердің жұмысына қанағаттану деңгейін көтеруді және мемлекеттік қызметке деген сенімді нығайтуды көздейді.

«Президентіміз Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев мемлекеттік басқару жүйесін жетілдіру және жаңа басқару мәдениетін қалыптастыру қажет екенін үнемі айтып келеді. Бұл реформаларды сапалы жүзеге асыру жолында кәсіби мемлекеттік аппараттың рөлі зор. Сондықтан бүгін мақұлданған заң мемлекеттік қызмет институтын кешенді түрде жетілдіруді көздейді. Онда іріктеу мен қызмет өткеру тетіктері оңтайландырылды, мемлекеттік қызметшілердің әлеуметтік кепілдіктері мен жауапкершілігі күшейтілді. Сонымен бірге мемлекеттік қызмет сапасы мен цифрландыруға ерекше мән берілді. Бұл заңдар мемлекеттік қызмет институтының тиімділігін және халыққа қызмет көрсету сапасын арттыруға оң септігін тигізеді деп сенеміз», – деді Сенат Төрағасы.

Отырыста сенаторлар Үкіметке өздерінің депутаттық сауалдарын да жолдады.

Ғалиасқар Сарыбаев Алматы метрополитені үшін жеткізушіні таңдауға қатысты ашық қоғамдық сараптаманың жоқтығын сынға алып, Үкіметті вагондар сатып алуда тасымалдау қауіпсіздігіне басымдық беруге шақырды.

Жанна Асанова жобалық-сметалық құжаттаманы сараптаудың қолданыстағы тәртібін қайта қарау қажеттігін айтып, мемлекеттік және жеке сараптама қорытындыларын бақылайтын органның болмауы бюджет қаражатының тиімсіз жұмсалуына әкелетінін тілге тиек етті. Осыған байланысты депутат Үкіметке бұл салада тәуелсіз бақылау тетігін енгізу мәселесін қарастыруды ұсынды.

Нұрлан Бекенов Ақмола облысындағы Қолутон өзенінің арнасын тазарту жұмыстарын қаржыландыруды талап етті. Оның айтуынша, бұл шара Ескі Колутон, Еңбек ауылдары мен Колутон стансасын су басу қаупінің алдын алады. Бүгінде аталған елдімекендерде жалпы саны шамамен 1500 адам тұрады.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Под председательством Спикера Сената Парламента РК Маулена Ашимбаева состоялось заседание Палаты, в ходе которого был рассмотрен ряд законов и избраны сенаторы в состав совместных комиссий Палат Парламента по проектам конституционных законов. Как отметил Маулен Ашимбаев, в рамках реализации новой Конституции, принятой на республиканском референдуме 15 марта 2026 года, на рассмотрение Парламента внесены четыре конституционных законопроекта: «О Президенте Республики Казахстан», «О Курултае Республики Казахстан и статусе его депутатов», «Об административно-территориальном устройстве Республики Казахстан» и «О статусе столицы Республики Казахстан». Согласно Регламенту, Законы должны быть рассмотрены на совместном заседании Палат. В этой связи в ходе заседания Сената депутаты избрали сенаторов в состав совместных комиссий Палат Парламента по проектам конституционных законов и докладчиков. Следующим вопросом повестки заседания Палаты стал Закон «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам ответственного обращения с животными». В обсуждении Закона в Сенате были предметно пересмотрены наиболее чувствительные нормы документа. В состав рабочей группы, кроме депутатов и представителей госорганов, также вошли зоозащитники, представители НПО, экологи, ученые и эксперты из регионов. Согласившись концептуально с новеллами Закона, депутаты тем не менее решили внести в него свои поправки, направленные на более гуманный подход, и выработанные в рамках реализации задач, поставленных Президентом страны во время выступления на экоакции «Таза Қазақстан». «Президент страны Касым-Жомарт Кемелевич Токаев придает приоритетное значение формированию культуры ответственного отношения к животным и пресечению жестокости, в том числе в рамках экологической акции «Таза Қазақстан». Рассматриваемый сегодня закон совершенствует законодательство для защиты питомцев и одновременно обеспечения безопасности граждан, а также уточняются права и обязанности владельцев. В ходе работы сенаторы внесли дополнительные поправки в отдельные положения, и мы надеемся, что закон поможет выстроить эффективную систему в этом направлении», – сказал Маулен Ашимбаев, комментируя рассмотренный закон. Прежде всего, как было отмечено депутатами, Сенат отказался от применения термина эвтаназия в статье 15 Закона при регулировании численности бродячих животных, а также предложил отказаться от использования срока в 5 суток, получившего широкое общественное обсуждение. Точные порядок и сроки регулирования численности бродячих животных предложено определять маслихатам каждого региона самостоятельно с учетом конкретной ситуации на местах. Еще одна поправка сенаторов касается определения «бродячее животное». По мнению депутатов, отсутствие чипа не всегда означает, что у животного нет владельца. Это может привести к ситуациям, когда фактически домашние животные будут ошибочно признаваться бродячими, со всеми вытекающими негативными последствиями. Вместе с тем депутаты внесли содержательные и технические поправки еще в ряд норм закона. Таким образом, сенаторы внесли в Закон ряд принципиальных изменений и вернули его в Мажилис. Также на заседании был рассмотрен и одобрен Закон РК «О государственной службе Республики Казахстан» и сопутствующий ему – «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты Республики Казахстан по вопросам государственной службы». По словам депутатов, эти законы призваны повысить эффективность системы государственной службы, восполнить дефицит квалифицированных отраслевых специалистов на государственной службе, а также повысить качество и доступность предоставляемых государством услуг и уровень удовлетворенности граждан работой государственных служащих, а также укрепить доверие граждан к государственной службе. «Главой государства неоднократно подчеркивалась необходимость совершенствования системы государственного управления и формирования новой культуры управления. Ключевым звеном этих реформ является профессиональный госаппарат, поэтому одобренный сегодня закон комплексно совершенствует институт государственной службы. Новеллы оптимизируют механизмы отбора и прохождения службы, усиливают социальные гарантии и ответственность государственных служащих. При этом особое внимание было уделено повышению качества оказываемых государственных услуг и их цифровизации. Надеемся, что одобренные законы будут способствовать повышению эффективности системы госслужбы и качества оказания услуг населению», – резюмировал Председатель Палаты Парламента. Также сенаторы озвучили и свои депутатские запросы. Галиаскар Сарыбаев раскритиковал отсутствие публичной экспертизы при выборе поставщика для метрополитена Алматы и призвал Правительство рассматривать закупку вагонов для метро с акцентом на повышение безопасности перевозок. Жанна Асанова предложила пересмотреть правила проведения экспертиз проектно-сметной документации. По её словам, отсутствие органа, проверяющего заключения госэкспертизы и частных организаций, приводит к неэффективному использованию бюджетных средств. Депутат призвала Правительство изучить вопрос создания независимого контроля в этой сфере. Нурлан Бекенов потребовал профинансировать расчистку русла реки Колутон в Акмолинской области, чтобы предотвратить угрозу подтопления сел Старый Колутон, Енбек и станции Колутон, где в общей сложности проживает около 1500 человек. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

Senators returned the law on responsible treatment of animals to the Mazhilis

Сенаторлар жануарларға жауапкершілікпен қарау туралы заңды Мәжіліске қайтарды

Председатель Сената


Маулен Ашимбаев встретился с Директором БДИПЧ ОБСЕ

Chairman of the Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan Maulen Ashimbayev met with Maria Telalian, Director of the OSCE Office for Democratic Institutions and Human Rights.

During the meeting, the parties discussed prospects for cooperation between Kazakhstan and the ODIHR in the areas of democratization, human rights protection, and the rule of law. Maulen Ashimbayev briefed his interlocutor on the implementation of the constitutional reform initiated by the Head of State. The Senate Speaker emphasized that the results of the national referendum on the new Constitution confirmed the public's unconditional support for Kassym-Jomart Tokayev's course toward modernizing the country.

"The key goal of the reform is a comprehensive reboot of the country's political system. It's about building a modern and sustainable governance system capable of functioning effectively amid geopolitical turbulence, various trends, and digital transformation. Therefore, the new Constitution is a timely and strategic response to the challenges of the times. The adopted new Constitution is a strategic step aimed at ensuring the country's sustainable, dynamic, and long-term development," the Senate Speaker noted, detailing the ongoing socioeconomic and political reforms.

Maulen Ashimbayev highly appreciated the ODIHR's expert support and noted the importance of the missions' recommendations for the development of the electoral system. Kazakhstan's commitment to an equal partnership and further strengthening of cooperation were emphasized.

In this regard, the Speaker of the Senate noted the importance of strengthening Kazakhstan's engagement with the OSCE and reaffirmed the Senate's readiness to intensify joint work through the ODIHR. The Speaker emphasized the strategic importance of the Organization and the Helsinki Act for ensuring regional security amid current geopolitical turbulence.

For her part, Maria Telalian , Director of the OSCE Office for Democratic Institutions and Human Rights, commented on the reforms being implemented in Kazakhstan.

The parties also discussed the results of the RES-2026 Regional Environmental Summit, focusing on the role of parliamentary diplomacy in implementing the climate agenda in Central Asia. The interlocutors noted the significance of the roundtable organized by the Senate jointly with the OSCE PA and outlined common objectives for ensuring the sustainable development of the region.

(Press Office of the Senate, 74-72-27. Photo by: N.Baibullin)

Парламент Сенатының Төрағасы Мәулен Әшімбаев ЕҚЫҰ-ның Демократиялық институттар және адам құқықтары жөніндегі бюросының директоры Мария Телалианмен кездесті.

Кездесуде тараптар Қазақстан мен ДИАҚБ-ның демократияландыру, адам құқықтарын қорғау және заң үстемдігін қамтамасыз ету салаларындағы ынтымақтастық перспективаларын талқылады. Мәулен Әшімбаев өз сөзінде Мемлекет басшысы бастамашы болған конституциялық реформаның іске асырылу барысына назар аударды. Сенат Төрағасы жаңа Конституция қабылдауға байланысты өткен республикалық референдумның қорытындысы қоғам Қасым-Жомарт Тоқаевтың елді жаңғыртуға бағытталған бағдарын бірауыздан қолдайтынын растағанын атап өтті.

«Реформаның негізгі мақсаты – елдің саяси жүйесін кешенді түрде жаңғырту. Бұл геосаяси турбуленттілік, түрлі үрдістер мен цифрлық трансформация жағдайында тиімді жұмыс істей алатын заманауи әрі орнықты басқару жүйесін қалыптастыруды көздейді. Сондықтан жаңа Конституция – қазіргі сын-қатерлерге берілген дер кезінде әрі стратегиялық жауап. Сондай-ақ елдің орнықты, серпінді және ұзақмерзімді дамуын қамтамасыз етуге бағытталған стратегиялық қадам», – деп, Сенат Төрағасы елдегі әлеуметтік-экономикалық және саяси салаларда жүргізіліп жатқан өзгерістерге жан-жақты тоқталды.

Мәулен Әшімбаев ДИАҚБ-ның сараптамалық қолдауын жоғары бағалап, сайлау жүйесін дамыту жолындағы миссиялардың ұсынымдары маңызды екенін айтты. Қазақстанның тең құқылы серіктестікке және өзара іс-қимылды одан әрі нығайтуға бейіл екендігі де сөз болды.

Осыған байланысты Сенат Төрағасы Қазақстанның ЕҚЫҰ-мен өзара іс-қимылын күшейту маңызды екенін айтып, ДИАҚБ желісі бойынша бірлескен жұмысты жандандыруға Сенаттың дайын екенін тілге тиек етті. Сондай-ақ ол қазіргі геосаяси турбуленттілік жағдайында өңірлік қауіпсіздікті қамтамасыз етудегі Ұйым мен Хельсинки қорытынды актісінің стратегиялық мәніне назар аударды.

Өз кезегінде ЕҚЫҰ-ның Демократиялық институттар және адам құқықтары жөніндегі бюросының директоры Мария Телалиан Қазақстанда жүзеге асырылып жатқан реформаларға қатысты пікір білдірді.

Тараптар сондай-ақ RES 2026 Өңірлік экологиялық саммитінің қорытындыларын талқылап, Орталық Азиядағы климаттық күн тәртібін іске асыруда парламенттік дипломатияның рөліне тоқталды. Әңгімелесушілер Сенат пен ЕҚЫҰ Парламенттік Ассамблеясы бірлесіп ұйымдастырған дөңгелек үстелдің маңызын атап өтіп, өңірдің орнықты дамуын қамтамасыз ету жолындағы ортақ міндеттерді айқындады.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Председатель Сената Парламента РК Маулен Ашимбаев провел встречу с Директором Бюро по демократическим институтам и правам человека ОБСЕ Марией Телалиан. В ходе встречи стороны обсудили перспективы сотрудничества Казахстана и БДИПЧ в сфере демократизации, защиты прав человека и верховенства закона. Маулен Ашимбаев проинформировал собеседника о реализации конституционной реформы, инициированной Главой государства. Спикер Сената подчеркнул, что итоги республиканского референдума по новой Конституции подтвердили безусловную поддержку обществом курса Касым-Жомарта Токаева на модернизацию страны. «Ключевой целью реформы является комплексная перезагрузка политической системы страны. Речь идет о построении современной и устойчивой системы управления, способной эффективно функционировать в условиях геополитической турбулентности, различных тенденциях и цифровой трансформации. Поэтому новая Конституция – это своевременный и стратегический ответ на вызовы времени. Принятая новая Конституция – это стратегический шаг, направленный на обеспечение устойчивого, динамичного и долгосрочного развития страны», – отметил Спикер Сената и детально остановился на проводимых в стране преобразованиях в социально-экономической и политической сферах. Маулен Ашимбаев высоко оценил экспертную поддержку БДИПЧ и отметил важность рекомендаций миссий для развития избирательной системы. Была обозначена нацеленность Казахстана на равноправное партнерство и приверженность дальнейшему укреплению взаимодействия. В этой связи Спикер Сената отметил важность укрепления взаимодействия Казахстана с ОБСЕ и подтвердил готовность Сената к активизации совместной работы по линии БДИПЧ. Спикер подчеркнул стратегическую значимость Организации и Хельсинкского акта для обеспечения региональной безопасности в условиях текущей геополитической турбулентности. Со своей стороны директор Бюро по демократическим институтам и правам человека ОБСЕ Мария Телалиан высказалась о реализуемых в Казахстане реформах. Стороны также обсудили итоги Регионального экологического саммита RES – 2026, уделив особое внимание роли парламентской дипломатии в реализации климатической повестки Центральной Азии. Собеседники отметили значимость организованного Сенатом совместно с ПА ОБСЕ круглого стола и наметили общие задачи по обеспечению устойчивого развития региона. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

Maulen Ashimbayev met with the Director of the OSCE/ODIHR

Мәулен Әшімбаев ЕҚЫҰ ДИАҚБ Директорымен кездесті

Председатель Сената


Председатель Сената встретился с Президентом Израиля

Senate Speaker Maulen Ashimbayev met with Israeli President Isaac Herzog, who arrived in Kazakhstan on an official visit. During the meeting, the two sides discussed cooperation between the two countries and exchanged views on further strengthening interparliamentary cooperation.

Welcoming the Israeli delegation, the Speaker of the Senate noted that over the years of cooperation between the two countries, a trusting political dialogue has been established. He also expressed confidence that this visit will give impetus to the further strengthening of ties between Kazakhstan and Israel.

"Your visit to Astana is an important step in strengthening Kazakh-Israeli relations. I am confident that today's substantive talks with President Kassym-Jomart Kemelevich Tokayev will make a significant contribution to the development of relations between our countries," noted Maulen Ashimbayev.

During the meeting, the parties emphasized the need to intensify interparliamentary ties and exchanged views on prospects for strengthening cooperation in the legislative sphere.

The Senate Speaker also expressed gratitude to the Israeli side for its continued and consistent support of the Congress of Leaders of World and Traditional Religions, which has become an important platform for strengthening interreligious mutual respect. Emphasizing the importance of spiritual diplomacy in overcoming modern challenges, he particularly emphasized the significance of Kazakhstan's initiatives to develop interfaith harmony and promote global dialogue amid the challenging geopolitical situation in the world.

The Israeli President, in turn, praised Kazakhstan's peaceful aspirations and initiatives, as well as the ongoing socioeconomic and political reforms. He also expressed interest in further strengthening Kazakhstan's cooperation with Israel.

(Press department of the Senate, 74-72-27. Photo - N. Baybulin)

Парламент Сенатының Төрағасы Мәулен Әшімбаев Қазақстанға ресми сапармен келген Израиль Президенті Ицхак Герцогпен кездесті. Кездесу барысында екі ел арасындағы ынтымақтастықтың негізгі бағыттары және парламентаралық байланысты одан әрі нығайту мәселелері талқыланды.

Сенат Төрағасы Израиль делегациясына ілтипат білдіріп, көпжылдық ынтымақтастықтың нәтижесінде бүгінде екі мемлекет арасында сенімге негізделген саяси диалог қалыптасқанын атап өтті. Сондай-ақ ол бұл сапар Қазақстан мен Израиль арасындағы қатынастарды одан әрі дамытуға серпін беретініне сенім білдірді.

« Сіздің Астанаға сапарыңыз – Қазақстан-Израиль қарым-қатынасын нығайту жолындағы маңызды қадам. Бүгін Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевпен өтетін мазмұнды келіссөздер екі ел арасындағы байланысты дамытуға елеулі үлес қосады деп сенеміз », – деді Мәулен Әшімбаев.

Сұхбат барысында тараптар парламентаралық байланыстарды одан әрі жандандыру мәселесіне де тоқталып, заң шығару қызметіндегі ынтымақтастықты кеңейту перспективасына назар аударды.

Сонымен қатар Сенат Төрағасы Израиль тарапына Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшыларының съезіне тұрақты қолдау көрсетіп келе жатқаны үшін алғыс білдірді. Кездесуде аталған алаң конфессияаралық өзара құрметті нығайтуда маңызды рөл атқарып келе жатқаны сөз болды. Сондай-ақ ол қазіргі күрделі геосаяси жағдайда діни дипломатияның маңызына баса мән беріп, Қазақстанның конфессияаралық келісімді дамыту және жаһандық диалогты ілгерілету жөніндегі бастамаларының мақсаты жөнінде айтты.

Өз кезегінде Израиль Президенті Қазақстанның бейбіт бастамаларына және жүзеге асырылып жатқан әлеуметтік-экономикалық, саяси реформаларға жоғары баға берді. Сонымен қатар ол Қазақстан мен Израиль арасындағы ынтымақтастықты одан әрі нығайтуға мүдде екенін тілге тиек етті.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Председатель Сената Парламента Маулен Ашимбаев встретился с Президентом Израиля Ицхаком Герцогом, прибывшим в Казахстан с официальным визитом. В ходе встречи стороны обсудили аспекты сотрудничества двух стран, а также обменялись мнениями по дальнейшему укреплению межпарламентского взаимодействия. Приветствуя израильскую делегацию, Спикер Сената отметил, что за годы сотрудничества между двумя государствами налажен доверительный политический диалог. Он также выразил уверенность в том, что этот визит придаст импульс дальнейшему укреплению связей между Казахстаном и Израилем. « Ваш визит в Астану – это важный шаг в укреплении казахстанско-израильских отношений. Уверен, что сегодняшние содержательные переговоры с Президентом страны Касым-Жомартом Кемелевичем Токаевым внесут значительный вклад в развитие отношений между нашими странами », – отметил Маулен Ашимбаев. В ходе встречи стороны подчеркнули необходимость активизации межпарламентских связей и обменялись видением перспектив укрепления сотрудничества в сфере законотворчества. Спикер Сената также выразил признательность израильской стороне за неизменную и последовательную поддержку Съезда лидеров мировых и традиционных религий, ставшего важной площадкой для укрепления межрелигиозного взаимоуважения. Подчеркивая значимость духовной дипломатии в преодолении современных вызовов, он особо обозначил важность инициатив Казахстана по развитию межконфессионального согласия и продвижению глобального диалога на фоне непростой геополитической ситуации в мире. Президент Израиля, в свою очередь, высоко оценил мирные устремления и инициативы Казахстана, а также реализуемые социально-экономические и политические преобразования. Кроме того, он выразил заинтересованность в дальнейшем укреплении сотрудничества Казахстана с Израилем. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

The Senate Speaker met with the President of Israel

Сенат Төрағасы Израиль Президентімен кездесті

Председатель Сената


Спикер Сената выступил на открытии курса по развитию транспортно-логистической отрасли «Казахстан: транзитный хаб Центральной Азии»

Chairman of the Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan Maulen Ashimbayev participated in the opening of a course on the development of the transport and logistics industry, "Kazakhstan: Transit Hub of Central Asia." The event, organized as part of a new project initiated by the Chamber jointly with the Presidential Administration, continues a series of educational courses to enhance analytical skills and enhance the competencies of specialists. Participants included members of the Senate Experts Club, as well as graduates of the School of Analytics actively practicing in this field—a total of approximately 50 people.

According to the Speaker, Kazakhstan's unique position allows it to account for 80% of continental transit between China and Europe. Capitalizing on this competitive advantage is a strategic objective repeatedly emphasized by Head of State Kassym-Jomart Tokayev.

"President Kassym-Jomart Kemelevich Tokayev has repeatedly emphasized the importance of maximizing the efficient use of our country's transit and transport potential. Realizing the economic potential of Kazakhstan and the entire region depends largely on the quality and efficiency of transport infrastructure, as well as the level of coordination with partner countries. Today, we are witnessing the active development of the Trans-Caspian International Transport Route—the Middle Corridor—which is becoming a promising and mutually beneficial avenue for international trade. Given the current geopolitical situation, this route is of strategic importance. At the same time, we remain faced with a wide range of tasks to develop the country's transport and logistics potential. Analytical support for this work is also an important area. I hope this educational project will contribute to this," the Speaker of the House of Parliament said, addressing the meeting participants.

Deputy Chief of Staff of the Presidential Administration Asel Zhanasova, experts in the development of the transport and logistics industry, and representatives of companies supporting all links in the country's supply chain and transport corridors also participated in the seminar that day.

During the training course "Kazakhstan: Central Asia's Transit Hub," which will run from April 24 to May 2, participants will discuss and exchange views on key decision-making principles in infrastructure, logistics, and traffic management, and gain a holistic understanding of the country's role as a strategic transit hub. Participants will hear from heads of national logistics companies and industry experts.

It is worth noting that Taldau Community previously held joint courses with the National Bank on monetary policy, and with the Ministry of Artificial Intelligence and Digital Development on the use of Big Data and artificial intelligence. Additionally, with the support of the Harvard alumni community, a training course on negotiation skills and strategic communications was held.

(Press Office of the Senate, 74-72-27. Photo by: N.Baibullin)

Парламент Сенатының Төрағасы Мәулен Әшімбаев «Қазақстан: Орталық Азияның транзиттік хабы» атты көлік-логистика саласын дамытуға арналған семинардың ашылуына қатысты. Іс-шара Сенаттың бастамасымен Президент Әкімшілігімен бірлесіп қолға алынған жаңа жоба аясында ұйымдастырылып отыр. Бұл бастама – Палатаның сарапшылардың талдау дағдысын жетілдіруге және кәсіби құзыреттерін арттыруға арналған оқыту курстарының жалғасы. Жаңа жобаға қатысушылар қатарында Сенат жанындағы Сарапшылар клубының мүшелері және осы салада белсенді қызмет атқарып жүрген Талдау мектебінің түлектері бар. Олардың жалпы саны шамамен 50 адамды құрайды.

Сенат Төрағасы өз сөзінде Қазақстанның бірегей географиялық жағдайы Қытай мен Еуропа арасындағы құрлықтық транзиттің 80 пайызын қамтамасыз етуге мүмкіндік беретінін атап өтті. Сондай-ақ ол Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев бұл бәсекелік артықшылықты тиімді іске асыру стратегиялық міндет екенін үнемі айтып келе жатқанын тілге тиек етті.

«Президентіміз Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев еліміздің транзиттік-көліктік әлеуетін барынша тиімді пайдалану маңызды міндет екенін үнемі айтып келеді. Қазақстанның және тұтас өңірдің экономикалық әлеуетін іске асыру көбіне көлік инфрақұрылымының сапасы мен тиімділігіне, сондай-ақ, серіктес мемлекеттермен үйлестіру деңгейіне байланысты. Қазіргі таңда халықаралық сауда үшін өзара тиімді әрі болашағы зор бағытқа айналып келе жатқан Транскаспий халықаралық көлік бағыты – Middle Corridor қарқынды дамып келеді. Бүгінгі геосаяси жағдайда бұл маршруттың стратегиялық маңызы зор. Сонымен қатар еліміздің көлік-логистикалық әлеуетін дамыту бағытында әлі де ауқымды міндеттер бар екенін айтуымыз керек. Бұл жұмысты талдамалық тұрғыдан ілгерілету де ерекше мәнге ие. Соның аясында жаңадан қолға алынып жатқан оқыту жобасы осы салаға серпін береді деп сенемін», – деді Мәулен Әшімбаев.

Сондай-ақ семинарға Президент Әкімшілігі Басшысының орынбасары Әсел Жанасова, көлік-логистика саласының сарапшылары және елдегі тауар жеткізу тізбегі мен көлік дәліздерінің барлық буынының жұмысын қамтамасыз ететін компаниялардың өкілдері қатысты.

24 сәуір мен 2 мамыр аралығында өтетін «Қазақстан: Орталық Азияның транзиттік хабы» атты оқыту курсында қатысушылар инфрақұрылым, логистика және ағындарды басқару салаларында шешім қабылдаудың негізгі қағидаттарын талқылап, пікір алмасады. Сондай-ақ еліміздің стратегиялық транзиттік хаб ретіндегі рөлі туралы кешенді талдаулар жүргізеді. Қатысушыларға логистика саласындағы ұлттық компаниялардың басшылары мен сарапшылар дәріс оқиды.

Айта кетейік, Taldau community қауымдастығы бұған дейін Ұлттық банкпен бірлесіп, ақша-кредит саясаты туралы, сондай-ақ, Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігімен бірге Big Data мен жасанды интеллектіні қолдану мәселелері жөнінде курстар өткізген еді. Сонымен бірге Гарвард түлектері қауымдастығының қолдауымен келіссөздер жүргізу дағдылары мен стратегиялық коммуникациялар тақырыбына арналған тренинг ұйымдастырды.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Председатель Сената Парламента РК Маулен Ашимбаев принял участие в открытии курса по развитию транспортно-логистической отрасли «Казахстан: транзитный хаб Центральной Азии». Мероприятие организовано в рамках нового проекта, инициированного Палатой совместно с Администрацией Президента, и продолжает серию образовательных курсов по расширению аналитических навыков и повышению компетенций специалистов. Участники – члены Клуба экспертов при Сенате, а также выпускники Школы аналитики, активно практикующие в данной сфере, всего около 50-ти человек. По словам Спикера, уникальное положение Казахстана позволяет ему обеспечивать 80% континентального транзита между Китаем и Европой. Реализация этого конкурентного преимущества является стратегической задачей, на которой неоднократно акцентировал внимание Глава государства Касым-Жомарт Токаев. «Президент страны Касым-Жомарт Кемелевич Токаев неоднократно подчеркивал важность максимально эффективного использования транзитно-транспортного потенциала нашей страны. Реализация экономического потенциала Казахстана и всего региона во многом зависит от качества и эффективности транспортной инфраструктуры, а также от уровня координации с государствами-партнерами. Сегодня мы наблюдаем активное развитие Транскаспийского международного транспортного маршрута – Middle Corridor, который становится перспективным и взаимовыгодным направлением международной торговли. В условиях сегодняшней геополитической ситуации этот маршрут имеет стратегическое значение. Вместе с тем перед нами остается широкий спектр задач по развитию транспортно-логистического потенциала страны. Важным направлением также является аналитическое сопровождение этой работы. Надеюсь, и этот образовательный проект будет работать на это», – сказал Спикер Палаты Парламента, обращаясь к участникам встречи. В работе семинара в этот день также приняла участие Заместитель Руководителя Администрации Президента Асель Жанасова, эксперты по развитию транспортно-логистической отрасли и представители компаний, обеспечивающих работу всех звеньев товаропроводящей цепи и транспортных коридоров страны. В ходе обучающего курса «Казахстан: транзитный хаб Центральной Азии», который продлится с 24 апреля до 2 мая, участники обсудят и обменяются мнениями касательно ключевых принципов принятия решений в сфере инфраструктуры, логистики и управления потоками, а также получат целостное понимание роли страны как стратегического транзитного хаба. Перед участниками выступят руководители Национальных компаний из сферы логистики и эксперты отрасли Отметим, ранее были реализованы совместные курсы Taldau community с Национальным банком по денежно-кредитной политике, а также с Министерством искусственного интеллекта и цифрового развития – по применению Big Data и искусственного интеллекта. Кроме того, при поддержке сообщества выпускников Гарварда был проведен тренинг по навыкам ведения переговоров и стратегическим коммуникациям. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

The Senate Speaker spoke at the opening of a course on the development of the transport and logistics industry, "Kazakhstan: A Transit Hub for Central Asia"

Сенат Төрағасы «Қазақстан: Орталық Азияның транзиттік хабы» атты көлік-логистика саласын дамытуға арналған семинардың ашылуында сөз сөйледі

Председатель Сената


Казахстан укрепляет международное экономическое сотрудничество: ряд законов одобрил Сенат

A meeting of the Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan was held under the chairmanship of Maulen Ashimbayev, Speaker of the Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan. During the meeting, a number of laws were considered and parliamentary inquiries were voiced.

During the meeting, deputies reviewed and approved the Law of the Republic of Kazakhstan "On Ratification of the Memorandum of Understanding between the Republic of Kazakhstan and the International Monetary Fund Concerning the Regional Capacity Development Center for the Caucasus, Central Asia, and Mongolia." Ratification of the Memorandum contributes to the country's socioeconomic development and strengthens national institutional capacity in economic policy and public administration.

"The law under consideration provides for the establishment of a regional center of the International Monetary Fund in Almaty and regulates the center's activities. The structure will support the implementation of projects aimed at economic development and cooperation in the region," said Maulen Ashimbayev.

At the same time, as noted by the senators, the Regional Center's activities will ensure the development of professional skills and enhanced competence of Kazakhstan's government employees in areas of macroeconomic analysis, monetary and budgetary policy, financial regulation and oversight, and macroeconomic statistics.

Furthermore, the Regional Center's programs aim to assist beneficiary countries, including Kazakhstan, Armenia, Azerbaijan, Georgia, Kyrgyzstan, Mongolia, Tajikistan, Turkmenistan, and Uzbekistan, in building strong institutions and enhancing their skills to develop and implement sound economic policies that promote sustainable growth.

The senators also approved the Law "On Ratification of the Agreement between the Government of the Republic of Kazakhstan and the Government of the Republic of Turkey on the Transit of Military Property and Personnel through the Airspace of the Republic of Kazakhstan and the Republic of Turkey," which is of strategic importance for strengthening military cooperation between the two countries. This aims to optimize logistics routes for the transportation of military property and personnel, thereby facilitating the development of defense partnerships.

The agreement, among other things, regulates the operation of flights in accordance with ICAO standards and national legislation at subsonic speeds without in-flight refueling, establishing a transparent payment procedure for air navigation and ground services according to established rates. The document details the parties' obligations in the event of emergency landings, including ensuring safety and providing access for technical specialists to perform repairs for up to 30 days.

Furthermore, the senators also voiced their parliamentary inquiries.

Andrey Lukin spoke about systemic problems with housing distribution for orphanage graduates. He proposed that the government develop a roadmap with clear indicators and responsible persons, as well as enshrine the necessary changes in legislation.

Alisher Satvaldiev presented a comprehensive analysis of agricultural problems in the regions and proposed a package of strategic initiatives for reforming the agro-industrial complex. The proposals are aimed at strengthening state support for farmers, modernizing technical infrastructure, and removing barriers hindering the growth of the agricultural sector.

(Press Office of the Senate, 74-72-27. Photo by: N.Baibullin)

Парламент Сенатының Спикері Мәулен Әшімбаевтың төрағалығымен Палата отырысы өтті. Онда сенаторлар бірқатар заңды қарап, депутаттық сауалдар жолдады.

Отырыс барысында Палата депутаттары «Қазақстан Республикасы мен Халықаралық Валюта Қоры арасындағы Кавказ, Орталық Азия және Моңғолия үшін өңірлік әлеуетті дамыту орталығына қатысты өзара түсіністік туралы меморандумды ратификациялау туралы» заңды қарап, мақұлдады. Аталған меморандумды ратификациялау елдің әлеуметтік-экономикалық дамуына серпін береді және экономикалық саясат пен мемлекеттік басқару саласындағы ұлттық институционалдық әлеуетті нығайтуға ықпал етеді.

«Қаралған құжат Алматы қаласында Халықаралық валюта қорының өңірлік орталығын құруды көздейді және оның қызметін реттейді. Аталған құрылым өңірде экономиканы және ынтымақтастықты дамытуға арналған жобаларды іске асыруға қолдау көрсетеді», – деді Мәулен Әшімбаев.

Сенаторлар атап өткендей, Өңірлік орталықтың қызметі мемлекеттік органдар қызметкерлерінің макроэкономикалық талдау, ақша-кредит және бюджет саясаты, қаржылық реттеу мен қадағалау, сондай-ақ, макроэкономикалық статистика салаларындағы кәсіби дағдыларын дамытуға және біліктілігін арттыруға жол ашады.

Сонымен қатар Өңірлік орталықтың бағдарламалары Қазақстан, Армения, Әзербайжан, Грузия, Қырғызстан, Моңғолия, Тәжікстан, Түрікменстан және Өзбекстанды қамтитын бенефициар елдерге озық институттар қалыптастыруға мүмкіндік береді. Сондай-ақ орнықты экономикалық өсуді қамтамасыз ететін айқын экономикалық саяси бағдар әзірлеп, іске асыру үшін кадрлардың біліктілігін арттыру мәселелері де қарастырылған.

Сенат отырысында «Қазақстан Республикасының Үкіметі мен Түркия Республикасының Үкіметі арасындағы Қазақстан Республикасы мен Түркия Республикасының әуе кеңістігі арқылы әскери мүлік пен персоналды транзиттеу туралы келісімді ратификациялау туралы» заң да қаралып, мақұлданды. Бұл құжат екі ел арасындағы әскери ынтымақтастықты нығайтуда стратегиялық маңызға ие. Атап айтқанда, әскери мүлік пен жеке құрамды тасымалдау кезінде логистикалық бағыттарды оңтайландыруға мүмкіндік беріп, қорғаныс саласындағы серіктестікті дамытуға ықпал етеді.

Келісімде ұшуларды Халықаралық азаматтық авиация ұйымының (ИКАО) нормаларына және ұлттық заңнама талаптарына сәйкес әуеде үстеп жанармай құюсыз, дыбыстан төмен жылдамдықта жүзеге асыру тәртібі айқындалған. Құжат аэронавигациялық және жердегі қызмет көрсету үшін төлем жасаудың ашық тәртібін де белгілейді. Сондай-ақ апаттық қону жағдайында тараптардың міндеттемелері, қауіпсіздікті қамтамасыз ету және жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін техникалық мамандарға 30 күнге дейін қолжетімділік беру мәселелері нақты регламенттелген.

Іс-шарада сенаторлар өздерінің депутаттық сауалдарын да жолдады.

Андрей Лукин балалар үйлерінің түлектерін тұрғын үймен қамтамасыз ету мәселесінде жүйелі проблемалардың бар екенін айтты. Ол Үкіметке нақты индикаторлар мен жауапты тұлғалар айқындалған Жол картасын әзірлеуді және қажетті өзгерістерді заңнамалық деңгейде бекітуді ұсынды.

Алишер Сатвалдиев өңірлердегі ауыл шаруашылығы саласының проблемаларына жүргізілген кешенді талдауға назар аударып, агроөнеркәсіп кешенін реформалауға арналған стратегиялық бастамалар топтамасын ұсынды. Аталған ұсыныстар шаруаларға мемлекеттік қолдау көрсетуді күшейтуге, техникалық базаны жаңғыртуға және аграрлық сектордың өсуіне кедергі келтіретін тосқауылдарды жоюға бағытталған.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Под председательством Спикера Сената Парламента РК Маулена Ашимбаева состоялось заседание Палаты, в ходе которого был рассмотрен ряд законов и озвучены депутатские запросы. В ходе заседания депутаты рассмотрели и одобрили Закон РК «О ратификации Меморандума о взаимопонимании между Республикой Казахстан и Международным Валютным Фондом касательно Регионального центра развития потенциала для Кавказа, Центральной Азии и Монголии». Ратификация Меморандума способствует социально-экономическому развитию страны, а также укреплению национального институционального потенциала в области экономической политики и государственного управления. «Рассмотренный закон предусматривает создание регионального центра Международного валютного фонда в городе Алматы и регулирует деятельность данного центра. Структура будет оказывать поддержку в реализации проектов, направленных на развитие экономики и сотрудничества в регионе», – сказал Маулен Ашимбаев . Вместе с тем, как было отмечено сенаторами, деятельность Регионального центра обеспечит развитие профессиональных навыков и повышение профессиональной компетенции работников государственных органов Казахстана по вопросам макроэкономического анализа, денежно-кредитной и бюджетной политики, финансового регулирования и надзора, макроэкономической статистики. Кроме того, программы Регионального центра направлены на содействие странам-бенефициарам, в числе которых Казахстан, Армения, Азербайджан, Грузия, Кыргызстан, Монголия, Таджикистан, Туркменистан и Узбекистан в создании прочных институтов и повышении квалификации для выработки и проведения обоснованной экономической политики, которая способствует устойчивому росту. Одобрение сенаторов получил и Закон «О ратификации Соглашения между Правительством Республики Казахстан и Правительством Турецкой Республики о транзите военного имущества и персонала через воздушное пространство Республики Казахстан и Турецкой Республики», который имеет стратегическое значение для укрепления военного сотрудничества двух стран. Речь идет об оптимизации логистических маршрутов при перевозке военного имущества и персонала, что способствует развитию партнерства в оборонной сфере. Соглашение, в частности, регламентирует выполнение полетов в соответствии с нормами ИКАО и национальным законодательством на дозвуковых скоростях без дозаправки в воздухе, устанавливая прозрачный порядок оплаты аэронавигационных и наземных услуг согласно ставкам. Документ детально определяет обязательства сторон при аварийных посадках, включая обеспечение безопасности и предоставление доступа техническим специалистам для проведения ремонта на срок до 30 дней. Кроме того, сенаторы озвучили и свои депутатские запросы. Андрей Лукин заявил о системных проблемах с распределением жилья для выпускников детских домов. Он предложил Правительству разработать Дорожную карту с четкими индикаторами и ответственными лицами, а также закрепить необходимые изменения на законодательном уровне. Алишер Сатвалдиев представил комплексный анализ проблем сельского хозяйства в регионах и выдвинул пакет стратегических инициатив по реформированию АПК. Предложения направлены на усиление государственной поддержки фермеров, модернизацию технической базы и снятие барьерных факторов, препятствующих росту аграрного сектора. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

Kazakhstan is strengthening international economic cooperation: the Senate has approved a number of laws.

Қазақстан халықаралық экономикалық ынтымақтастықты нығайтуда: Сенат бірқатар заңды мақұлдады

Председатель Сената


Маулен Ашимбаев призвал ПА ОБСЕ поддержать инициативу Президента Казахстана о создании Международной водной организации

A roundtable discussion on the role of parliamentary diplomacy in implementing the climate agenda and prospects for sustainable development in Central Asia was chaired by Maulen Ashimbayev, Speaker of the Senate of the Parliament of the Republic of Kazakhstan. Held as part of the Regional Environmental Summit (RES 2026), the event brought together the leadership of the OSCE PA, the OSCE Programme Office in Astana, Senate members, experts, staff from research and think tanks, relevant institutes, and members of the Senate Experts Club.

Welcoming the roundtable participants, the Speaker of the Senate emphasized that overcoming the grave legacy of the 20th century's environmental disasters—the Aral Sea tragedy and the consequences of the nuclear tests in Semey—has remained a priority of state policy since the first days of independence. Today, Kazakhstan is transforming this experience into the active implementation of national initiatives to decarbonize the economy, introduce green energy, conserve water, and effectively combat desertification.

"At the initiative of President Kassym-Jomart Tokayev, the country is implementing the "Taza Kazakhstan" program, which aims to foster environmental awareness, increase public responsibility, and promote sustainable development principles. Kazakhstan is consistently advancing the climate agenda not only at the national, but also at the regional and global levels. The establishment of the UN Regional Center for Sustainable Development Goals for Central Asia and Afghanistan is an important step in this direction. The President of Kazakhstan also proposed the creation of a specialized International Water Organization under the auspices of the UN. This initiative aims to strengthen institutional coherence, reduce duplication of functions, and prioritize the water agenda at the international level," said Maulen Ashimbayev.

He also noted that the climate agenda has become the central theme of the Regional Environmental Summit (RES 2026), echoing the OSCE PA 2025 declaration, which recognized environmental challenges as a key security risk. According to him, the final declaration, "Environmental Solidarity in Central Asia," aims to find practical solutions, from digitalization to partnerships with UN institutions. In this process, the Speaker assigned a special role to parliaments, which must ensure legislative support and oversight of the implementation of agreements reached, transforming political initiatives into functioning legal mechanisms.

In this regard, Maulen Ashimbaev outlined a number of priority tasks, emphasizing the key role of parliamentary diplomacy in advancing the climate agenda and implementing significant projects.

"First of all, in the context of the President of Kazakhstan's initiative to establish an International Water Organization, a joint Action Plan could be developed between the Parliaments of Central Asian countries and the OSCE Parliamentary Assembly, aimed at strengthening cooperation in water resources management. Furthermore, we believe it is important to intensify cooperation on harmonizing environmental and climate legislation in the region's countries, with the involvement of international experts. Developing environmental education and engaging youth in sustainable development activities is also an important area," the Senate Speaker noted, praising the work of the OSCE and its Parliamentary Assembly in strengthening dialogue and trust between participating States and addressing pressing issues in the Eurasian region.

During the discussion, it was noted that the rapid melting of glaciers and the reduced flow of the Syr Darya and Amu Darya rivers, coupled with growing agricultural needs, pose a direct threat to water and food security in Central Asia. The Senate Speaker emphasized that the scale of these risks requires immediate coordinated action, as environmental degradation directly undermines economic stability and quality of life in the region.

The roundtable was also attended by OSCE PA President Pere Joan Pons , OSCE PA Secretary General Roberto Montella , and UN Deputy Secretary-General Haoliang Shu . Presentations were made by Bakyt Dzhusupov , Coordinator of OSCE Economic and Environmental Activities; Zulfiya Suleimenova , Ambassador-at-Large of the Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Kazakhstan; Azai Guliyev , Chair of the OSCE PA General Committee on Economic Affairs, Science, Technology, and Environment, Member of the Milli Majlis of the Republic of Azerbaijan; Bakhtiyor Pulatov , Deputy Chairman of the Committee on Ecology and Environmental Protection of the Legislative Chamber of the Oliy Majlis of the Republic of Uzbekistan; Angelos Syrigos , Member of the Greek Parliament; and Nurken Sharbiyev , Vice Minister of Ecology and Natural Resources of the Republic of Kazakhstan.

Following the roundtable discussion, participants emphasized the importance of expert support for environmental initiatives and expressed their readiness to continue constructive dialogue.

The RES 2026 Regional Environmental Summit, which will run until April 24, began today and brings together approximately 1,500 participants from government agencies in the region, international organizations, development institutions, the expert community, businesses, and civil society. The initiative was announced by President Kassym-Jomart Tokayev at the 78th session of the UN General Assembly in 2023 and reaffirmed at the 80th session in 2025. The forum aims to develop regional solutions to climate and environmental challenges in partnership with the United Nations.

(Press Office of the Senate, 74-72-27. Photo by: N.Baibullin)

Парламент Сенатының Спикері Мәулен Әшімбаевтың төрағалығымен парламенттік дипломатияның климаттық сын-қатерлерді еңсеру жолындағы рөлі және Орталық Азияның орнықты даму перспективалары тақырыбына арналған дөңгелек үстел өтті. Өңірлік экологиялық саммит (RES-2026) аясында ұйымдастырылған іс-шараға Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы Парламенттік ассамблеясының, Астанадағы ЕҚЫҰ Бағдарламалар кеңсесінің басшылығы, сенаторлар, сарапшылар, ғылыми және талдау орталықтары мен салалық институттардың қызметкерлері, сондай-ақ, Сенат жанындағы Сарапшылар клубының мүшелері қатысты.

Сенат Төрағасы дөңгелек үстелге қатысушыларға ілтипат білдіріп, ХХ ғасырдағы ірі экологиялық апаттар – Арал қасіреті мен Семейдегі ядролық сынақтардың зардаптарын еңсеру Қазақстан үшін Тәуелсіздіктің алғашқы күндерінен бастап мемлекеттік саясаттың басым бағыты болып келе жатқанын атап өтті. Қазіргі таңда еліміз бұл тәжірибені экономиканы декарбонизациялау, «жасыл» энергетиканы енгізу, суды үнемдеу және шөлейттенуге қарсы тиімді күрес жөніндегі ұлттық бастамаларды белсенді іске асыру сияқты ауқымды жұмыстармен жалғастырып келеді.

«Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың бастамасымен елімізде экологиялық мәдениетті қалыптастыруға, қоғамның жауапкершілігін арттыруға және орнықты даму қағидаттарын ілгерілетуге арналған «Таза Қазақстан» бағдарламасы жүзеге асырылуда. Қазақстан климаттық күн тәртібін ұлттық деңгейде ғана емес, өңірлік және жаһандық деңгейде де жүйелі түрде ілгерілетіп келеді. Орталық Азия мен Ауғанстан үшін БҰҰ-ның Орнықты даму мақсаттары жөніндегі өңірлік орталық құру – осы бағыттағы маңызды қадам. Сондай-ақ Қазақстан Президенті БҰҰ аясында мамандандырылған Халықаралық су ұйымын құру бастамасын ұсынды. Бұл бастама институционалдық үйлесімділікті күшейтуге, функциялардың қайталануын қысқартуға және су мәселесіне халықаралық деңгейде басымдық беруге бағытталған», – деді Мәулен Әшімбаев.

Сондай-ақ ол RES-2026 Өңірлік экологиялық саммиті климаттық күн тәртібі тақырыбына арналғанын тілге тиек етті. Бұл бастама экологиялық сын-қатерлер қауіпсіздікке төнетін негізгі тәуекелдердің бірі ретінде танылған ЕҚЫҰ ПА-ның 2025 жылғы декларациясымен үндесетіні де назарға алынды. Сенат Төрағасы «Орталық Азияның экологиялық ынтымақтастығы» атты қорытынды декларация цифрландырудан бастап БҰҰ институттарымен серіктестікке дейінгі тәжірибелік шешімдер табуды көздейтінін атап өтті. Аталған үдерісте заңнамалық қолдау көрсету және қол жеткізілген келісімдердің орындалуын бақылау арқылы саяси бастамаларды нақты құқықтық тетіктерге айналдыру жолында Парламенттерге ерекше рөл жүктеледі.

Осыған байланысты Мәулен Әшімбаев бірқатар басым міндетті атап өтіп, климаттық күн тәртібін ілгерілетуде және маңызды жобаларды іске асыруда парламенттік дипломатияның рөліне ерекше назар аударды.

«Ең алдымен, Қазақстан Президентінің Халықаралық су ұйымын құру бастамасы аясында Орталық Азия елдерінің Парламенттері мен ЕҚЫҰ Парламенттік ассамблеясы арасында су ресурстарын басқару саласындағы ынтымақтастықты нығайтуға арналған Бірлескен іс-шаралар жоспарын әзірлеуге болады. Сондай-ақ өңір елдерінің экологиялық және климаттық заңнамаларын үйлестіру ісінде халықаралық сарапшыларды тарта отырып, ынтымақтастықты жандандырудың маңызы зор. Экологиялық білім беруді дамыту және жастарды орнықты даму қызметіне жұмылдыру да маңызды бағыттардың бірі екені анық», – деп, Мәулен Әшімбаев ЕҚЫҰ-ның және оның Парламенттік ассамблеясының мемлекеттер арасындағы диалог пен сенімді нығайтуға, Еуразия кеңістігіндегі өзекті мәселелерді шешуге арналған қызметіне жоғары баға берді.

Сонымен қатар талқылау барысында ауыл шаруашылығы секторында сұраныс артып отырған қазіргі жағдайда мұздықтардың жедел еруі және Сырдария мен Әмудария өзендерінде ағынның азаюы Орталық Азияның су және азық-түлік қауіпсіздігіне тікелей қауіп төндіріп отырғаны әңгімеге арқау болды. Сенат Төрағасы бұл сын-қатерлердің ауқымы шұғыл әрі үйлестірілген әрекеттерді талап ететінін, өйткені экологиялық тоқырау өңірдің экономикалық тұрақтылығы мен өмір сапасына тікелей әсер ететінін айтты.

Дөңгелек үстелге ЕҚЫҰ ПА Төрағасы Пере Жоан Понс , ЕҚЫҰ ПА Бас хатшысы Роберто Монтелла , БҰҰ Бас хатшысының орынбасары Хаолянь Шу қатысты. Сондай-ақ ЕҚЫҰ-ның экономикалық және экологиялық қызметін үйлестіруші Бақыт Жүсіпов , ҚР СІМ Ерекше тапсырмалар жөніндегі елшісі Зүлфия Сүлейменова , Әзербайжан Республикасы Милли Мәжілісінің депутаты Азай Гулиев , Өзбекстан Республикасы Олий Мәжілісі Заң шығару палатасы комитет төрағасының орынбасары Бахтиёр Пулатов , ЕҚЫҰ ПА-ның Орталық Азия жөніндегі арнайы өкілі, Грек Республикасының депутаты Ангелос Сиригос , ҚР Экология және табиғи ресурстар вице-министрі Нұркен Шәрбиев сөз сөйлеп, баяндама жасады.

Іс-шара соңында қатысушылар экологиялық бастамаларды сараптамалық тұрғыдан қолдаудың маңызын атап өтіп, осы бағыттағы сындарлы диалогты әрі қарай жалғастыруға дайын екендерін білдірді.

Айта кетейік, бүгін елордада RES-2026 Өңірлік экологиялық саммит басталды. Ауқымды жиын 24 сәуірге дейін жалғасады және оған өңір елдерінің мемлекеттік органдары, халықаралық ұйымдар, даму институттары, сарапшылар қауымдастығы, бизнес және азаматтық қоғам өкілдерінен шамамен 1500 делегат қатысады. Бұл бастаманы Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев 2023 жылы БҰҰ Бас Ассамблеясының 78-сессиясында жариялап, 2025 жылы 80-сессияда расталғанын да атап өткен жөн. Форум Біріккен Ұлттар Ұйымымен бірлесіп климаттық және экологиялық мәселелер бойынша өңірлік шешімдер әзірлеуді көздейді.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Под председательством Спикера Сената Парламента РК Маулена Ашимбаева прошел круглый стол о роли парламентской дипломатии в реализации климатической повестки и перспективах устойчивого развития Центральной Азии. В мероприятии, проводимом в рамках Регионального экологического саммита (RES 2026), приняли участие руководство ПА ОБСЕ, Офиса программ ОБСЕ в Астане, депутаты Сената, эксперты, сотрудники научных и аналитических центров, профильных институтов, а также члены Клуба экспертов при Сенате. Приветствуя участников круглого стола, Спикер Сената подчеркнул, что преодоление тяжелого наследия экологических катастроф XX века – трагедии Арала и последствий ядерных испытаний в Семее – остается приоритетом государственной политики с первых дней независимости. Сегодня Казахстан трансформирует этот опыт в активную реализацию национальных инициатив по декарбонизации экономики, внедрению «зеленой» энергетики, водосбережению и эффективному противодействию опустыниванию. «По инициативе Президента страны Касым-Жомарта Кемелевича Токаева в стране реализуется программа «Таза Қазақстан», направленная на формирование экологической культуры, повышение ответственности общества, продвижение принципов устойчивого развития. Казахстан последовательно продвигает климатическую повестку не только на национальном, но на региональном и глобальном уровнях. Создание Регионального центра ООН по целям устойчивого развития для Центральной Азии и Афганистана – это важный шаг в этом направлении. Президент Казахстана также выступил с инициативой создания под эгидой ООН специализированной Международной водной организации. Эта инициатива направлена на укрепление институциональной согласованности, сокращение дублирования функций и придание водной повестке приоритетности на международном уровне», – сказал Маулен Ашимбаев. Он также отметил, что климатическая повестка стала центральной темой Регионального экологического саммита RES 2026, перекликаясь с декларацией ПА ОБСЕ 2025 года, где экологические вызовы признаны ключевым фактором риска для безопасности. По его словам, итоговая декларация «Экологическая солидарность Центральной Азии» направлена на поиск практических решений: от цифровизации до партнерства с институтами ООН. В этом процессе Спикер отвел особую роль Парламентам, которые должны обеспечить законодательную поддержку и контроль за реализацией достигнутых договоренностей, превращая политические инициативы в работающие правовые механизмы. В этой связи Маулен Ашимбаев обозначил ряд приоритетных задач, акцентировав внимание на ключевой роли парламентской дипломатии в продвижении климатической повестки и реализации значимых проектов. «Прежде всего, в контексте инициативы Президента Казахстана по созданию Международной водной организации, можно было бы разработать совместный План мероприятий между Парламентами стран Центральной Азии и Парламентской ассамблеей ОБСЕ, направленный на укрепление сотрудничества в сфере управления водными ресурсами. Кроме того, считаем важным активизировать сотрудничество по гармонизации экологического и климатического законодательства стран региона с привлечением международных экспертов. Важным направлением является также развитие экологического образования и вовлечение молодёжи в деятельность по устойчивому развитию», – отметил Спикер Сената и высоко оценил деятельность ОБСЕ и ее Парламентской Ассамблеи по укреплению диалога и доверия между государствами-участниками, а также решению актуальных вопросов Евразийского пространства. Вместе с тем в ходе обсуждения было отмечено, что стремительное таяние ледников и сокращение стока Сырдарьи и Амударьи на фоне растущих нужд агросектора создают прямую угрозу водной и продовольственной безопасности Центральной Азии. Спикер Сената подчеркнул, что масштаб этих рисков требует немедленных скоординированных действий, так как экологическая деградация напрямую подрывает экономическую стабильность и качество жизни в регионе. В работе круглого стола приняли участие также Председатель ПА ОБСЕ Пере Жоан Понс , Генеральный секретарь ПА ОБСЕ Роберто Монтелла , Заместитель Генерального секретаря ООН Хаолянь Шу . С докладами выступили: координатор экономической и экологической деятельности ОБСЕ Бакыт Джусупов , посол по особым поручениям МИД РК Зульфия Сулейменова , председатель Общего Комитета по экономическим вопросам, науке, технологии и окружающей среде ПА ОБСЕ, депутат Милли Меджлиса Азербайджанской Республики Азай Гулиев , заместитель председателя Комитета Законодательной палаты Олий Мажлиса Республики Узбекистан по вопросам экологии и охраны окружающей среды Бахтиёр Пулатов , специальный представитель по Центральной Азии ПА ОБСЕ, депутат Парламента Греции Ангелос Сиригос , вице-министр экологии и природных ресурсов РК Нуркен Шарбиев . По итогам круглого стола участники подчеркнули важность экспертного сопровождения экологических инициатив и выразили готовность к продолжению дальнейшего конструктивного диалога. Отметим, сегодня начался Региональный экологический саммит RES 2026, который продлится до 24 апреля и объединяет около 1 500 участников из государственных органов стран региона, международных организаций, институтов развития, экспертного сообщества, бизнеса и гражданского общества. Инициатива была объявлена Президентом Касым-Жомартом Токаевым на 78-й сессии Генеральной Ассамблеи ООН в 2023 году и подтверждена на 80-й сессии в 2025 году. Форум нацелен на выработку региональных решений климатических и экологических проблем в партнёрстве с Организацией Объединённых Наций. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

Maulen Ashimbayev called on the OSCE PA to support the initiative of the President of Kazakhstan to establish an International Water Organization

Мәулен Әшімбаев ЕҚЫҰ ПА-ны Қазақстан Президентінің Халықаралық су ұйымын құру туралы бастамасын қолдауға шақырды

Председатель Сената


Спикер Сената встретился с Председателем ПА ОБСЕ

Chairman of the Senate of the Parliament Maulen Ashimbayev met with the President of the Parliamentary Assembly of the Organization for Security and Cooperation in Europe Pere Juan Pons Sampietro.

Welcoming Pere Pons, Maulen Ashimbayev emphasized the strategic importance of the visit for expanding ties with the OSCE Parliamentary Assembly.

During the meeting, the parties agreed on the need to deepen interparliamentary ties, prioritizing the exchange of legislative experience, strengthening inclusive dialogue, and jointly advancing the environmental agenda. In particular, special attention was paid to the initiative of Kazakh President Kassym-Jomart Tokayev to establish an International Water Organization under the auspices of the UN.

"Given current trends, President Kassym-Jomart Tokayev's initiative to establish an international organization under the auspices of the UN is particularly relevant. This step will consolidate efforts, avoid duplication of functions, and elevate water issues to a priority for the international community. We call on the OSCE PA to support this initiative and actively promote dialogue on water resources management. Kazakhstan's parliamentarians are ready to work closely with the Assembly to ensure that the recommendations of the Regional Environmental Summit are effectively implemented on the Assembly's agenda and contribute to strengthening international cooperation in this area," he emphasized.

As the Speaker of the Senate noted, Kazakhstan views the Organization as a key multilateral mechanism for finding effective solutions in the area of international security and global cooperation.

"For Kazakhstan, the OSCE remains an important institution for strengthening international security and resolving regional crises. In the face of growing international tensions, Kazakhstan remains firmly committed to the Helsinki principles. We continue to work closely with the Organization's institutions and the OSCE Programme Office in Astana across all three key security dimensions, which confirms our commitment to constructive partnership," the Senate Speaker said in his address.

At the same time, the meeting participants were briefed on the Parliament's ongoing work to provide legislative support for the reforms initiated by the President of Kazakhstan in several areas.

In turn, the OSCE PA President commended the dynamics of political reforms underway in Kazakhstan under the leadership of Kassym-Jomart Tokayev and expressed his readiness to strengthen further cooperation.

Furthermore, the interlocutors discussed the key agenda items for the upcoming roundtable discussion, "Parliamentary Diplomacy in Advancing the Climate Agenda and Sustainable Development: Perspectives for Central Asia." In this regard, Maulen Ashimbayev expressed gratitude to the delegates for their support of the forum's ideas, as well as the appointment of Senator Ainur Argynbekova as Special Representative on Climate Change.

(Press department of the Senate, 74-72-27. Photo - N. Baybulin)

Парламент Сенатының Төрағасы Мәулен Әшімбаев Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы Парламенттік ассамблеясының Төрағасы Пере Жоан Понс Сампьетромен кездесті.

Мәулен Әшімбаев мейманға ілтипат білдіріп, бұл сапар ЕҚЫҰ Парламенттік ассамблеясымен байланысты одан әрі кеңейту тұрғысынан стратегиялық маңызға ие екенін атап өтті.

Кездесу барысында тараптар парламентаралық қарым-қатынастарды арттыру, заң шығару тәжірибесімен алмасу, инклюзивті диалогты нығайту және экологиялық күн тәртібін бірлесіп ілгерілету мәселелеріне назар аударды. Сондай-ақ осы бағыттағы басымдықтарға тоқталды. Атап айтқанда, Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев бастамашы болған БҰҰ аясында Халықаралық су ұйымын құру мәселесіне ерекше мән берілді.

« Қазіргі үрдістерге байланысты Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың БҰҰ аясында халықаралық ұйым құру жөніндегі бастамасы айрықша маңызға ие. Мұндай қадам күш-жігерді біріктіруге, функциялардың қайталанбауына және су мәселесін халықаралық қоғамдастықтың басты назарындағы бағыттардың біріне айналдыруға мүмкіндік береді. Біз Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымының Парламенттік ассамблеясын аталған бастаманы қолдауға және су ресурстарын басқару мәселелері бойынша диалогты белсенді ілгерілетуге шақырамыз. Қазақстан Парламентінің депутаттары Өңірлік экологиялық саммиттің ұсынымдары Ассамблеяның күн тәртібінде нақты көрініс тауып, осы бағыттағы халықаралық ынтымақтастықты нығайтуға ықпал етуі үшін бірлесіп жұмыс істеуге дайын », – деді Мәулен Әшімбаев.

Сондай-ақ Сенат Төрағасы Қазақстан ЕҚЫҰ-ны халықаралық қауіпсіздік пен жаһандық ынтымақтастық саласында тиімді шешімдер қабылдауға серпін беретін маңызды көпжақты тетік ретінде қарастыратынын тілге тиек етті.

« Қазақстан үшін ЕҚЫҰ халықаралық қауіпсіздікті нығайту және өңірлік дағдарыстарды еңсеру мәселелерінде маңызды институт болып қала береді. Халықаралық шиеленіс артып отырған бүгінгі жағдайда Қазақстан Хельсинки қағидаттарын берік сақтайды. Біз Ұйым институттарымен және Астанадағы ЕҚЫҰ Бағдарламалар кеңсесімен қауіпсіздіктің үш негізгі бағыты бойынша тығыз өзара іс-қимылды жалғастырып келеміз. Бұл біздің сындарлы серіктестікке бейіл екенімізді растайды », – деді Сенат Төрағасы.

Сонымен қатар кездесуде Мемлекет басшысының бастамасымен Қазақстанда жүргізіліп жатқан реформаларды заңнамалық тұрғыдан қамтамасыз ету үшін ел Парламенті атқарып отырған жұмыс кеңінен сөз болды.

Өз кезегінде ЕҚЫҰ ПА Төрағасы елімізде Қасым-Жомарт Тоқаевтың басшылығымен жүзеге асырылып жатқан саяси реформалардың қарқынына оң баға беріп, алдағы уақытта ынтымақтастықты одан әрі нығайтуға дайын екенін айтты.

Бұдан басқа, тараптар «Климаттық сын-қатерлерді еңсеру және орнықты даму жолындағы Парламенттік дипломатия: Орталық Азияның келешегі» тақырыбына арналған дөңгелек үстелдің негізгі мәселелерін талқылады. Мәулен Әшімбаев форум идеяларына қолдау білдіргені үшін делегаттарға алғыс білдірді және сенатор Айнұр Арғынбекованың Климаттың өзгеруі жөніндегі арнайы өкіл болып тағайындалғанына назар аударды.

(Сенаттың Баспасөз қызметі, 74-72-27. Суретті түсірген: Н.Байбулин)

Председатель Сената Парламента Маулен Ашимбаев встретился с Председателем Парламентской ассамблеи Организации по безопасности и сотрудничеству в Европе Пере Жоан ом Понсом Сампьетро. Приветствуя Пере Понса, Маулен Ашимбаев подчеркнул стратегическую значимость визита для расширения связей с Парламентской ассамблеей ОБСЕ. В ходе встречи стороны сошлись во мнении о необходимости углубления межпарламентских связей, выделив в качестве приоритетов обмен законотворческим опытом, укрепление инклюзивного диалога и совместное продвижение экологической повестки. В частности, особое внимание уделено было инициативе Президента Казахстана Касым-Жомарта Токаева о создании под эгидой ООН Международной водной организации. « Учитывая текущие тенденции, инициатива Президента страны Касым-Жомарта Кемелевича Токаева о создании международной организации под эгидой ООН приобретает особую актуальность. Этот шаг позволит консолидировать усилия, избежать дублирования функций и вывести водную проблематику в область приоритетного внимания со стороны международного сообщества. Мы призываем ПА ОБСЕ поддержать данную инициативу и активно содействовать диалогу по вопросам управления водными ресурсами. Казахстанские парламентарии готовы к тесному взаимодействию с Ассамблеей, чтобы рекомендации Регионального экологического саммита получили реальное воплощение в повестке Ассамблеи и способствовали укреплению международного сотрудничества в этом направлении », – подчеркнул он. Как отметил Спикер Сената, Казахстан видит в Организации ключевой многосторонний механизм, позволяющий находить эффективные решения в сфере международной безопасности и глобального сотрудничества. « Для Казахстана ОБСЕ остается важным институтом в вопросах укрепления международной безопасности и преодоления региональных кризисов. В условиях растущей международной напряженности Казахстан сохраняет твердую приверженность Хельсинкским принципам. Мы продолжаемтесно взаимодействовать с институтами Организации и с Офисом программ ОБСЕ в Астане по всем трем ключевым измерениям безопасности, что подтверждает нашу нацеленность на конструктивное партнерство », – сказал Председатель Сената в своем выступлении. Вместе с тем участники встречи были проинформированы о проводимой Парламентом работой по законодательному обеспечению реформ, инициированных Президентом Казахстана, по нескольким направлениям. В свою очередь, Председатель ПА ОБСЕ положительно оценил динамику политических преобразований, осуществляемых в Казахстане под руководством Касым-Жомарта Токаева и выразил готовность к укреплению дальнейшего сотрудничества. Кроме того, собеседники обсудили основные вопросы повестки предстоящего круглого стола «Парламентская дипломатия в продвижении климатической повестки и устойчивого развития: перспективы Центральной Азии». В этом ключе Маулен Ашимбаев выразил признательность делегатам за поддержку идей форума, а также назначения сенатора Айнур Аргынбековой Специальным представителем по изменению климата. (Пресс-служба Сената, 74-72-27. Фото – Н.Байбулин)

The Senate Speaker met with the OSCE PA President

Сенат Төрағасы ЕҚЫҰ ПА Төрағасымен кездесті

Председатель Сената